Το πρωί και τα Σαββατοκύριακα οι άνθρωποι αισθάνονται καλύτερα

Τα πρωινά γενικώς και τα Σαββατοκύριακα ειδικότερα, είναι οι πιο ωραίες στιγμές της εβδομάδας, όπως επιβεβαιώνουν ερευνητές του Πανεπιστημίου Κορνέλ των ΗΠΑ, που χρησιμοποίησαν την υπηρεσία κοινωνικής δικτύωσης Twitter και, αναλύοντας πάνω από μισό δισεκατομμύριο μηνύματα, παρακολούθησαν επί δύο χρόνια τη συλλογική μεταβολή των ψυχικών διαθέσεων 2,4 εκατ. ανθρώπων σε 84 χώρες.

Το συμπέρασμά τους είναι ότι σε όλο τον κόσμο οι άνθρωποι ξυπνάνε γενικά με καλή διάθεση, αλλά σιγά-σιγά, όσο η μέρα προχωρά, όλο και «πέφτουν» ψυχολογικά, μετά το απόγευμα αρχίζουν να «ανεβαίνουν» σιγά-σιγά, ώσπου τα μεσάνυχτα (αν είναι ξύπνιοι) είναι πάλι μια χαρά.

Σύμφωνα με τις διαπιστώσεις των ερευνητών, η δουλειά και ο ύπνος παίζουν σημαντικό ρόλο στις συναισθηματικές εναλλαγές της ανθρωπότητας, από την χαρά στη λύπη και από τον ενθουσιασμό στο φόβο, το άγχος και την οργή.

Οι επιστήμονες γνώριζαν εδώ και καιρό για αυτές τις ρυθμικές μεταβολές στην ψυχική διάθεση των ανθρώπων, όμως δεν είχαν έως τώρα τη δυνατότητα να συγκρίνουν μεγάλες και πολιτισμικά διαφοροποιημένες ομάδες του πληθυσμού και μάλιστα σε ωριαία βάση και σε βάθος χρόνου. Η λειτουργία των κοινωνικών δικτύων έχει πλέον καταστήσει εφικτή αυτού του είδους της μελέτη, που έγινε για πρώτη φορά σε τόσο μαζική κλίμακα.

Οι ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή κοινωνιολογίας Μάικλ Μέισι, που δημοσίευσαν τη σχετική μελέτη στο Science, χρησιμοποίησαν το Twitter σε συνδυασμό με ειδικό λογισμικό γλωσσικής ανάλυσης που αξιολογεί το συναισθηματικό «φορτίο» των λέξεων (θετικές ή αρνητικές). Έτσι, ανακάλυψαν ότι τα μηνύματα (tweets) αποκαλύπτουν δύο χρονικά σημεία «θετικής» κορύφωσης μέσα στην μέρα: σχετικά νωρίς το πρωί και κοντά στα μεσάνυχτα.

Οι ερευνητές υποθέτουν ότι αυτό συμβαίνει, επειδή η διάθεση των ανθρώπων κατά βάση επηρεάζεται από τη δουλειά τους. Πριν πάνε στην εργασία τους και ξανά αργά το βράδυ, όταν την έχουν πια ξεχάσει, οι άνθρωποι είναι «ανεβασμένοι», ενώ ενδιάμεσα, λιγότερο ή περισσότερο, τους χαλάει το κέφι.

Επίσης, αναλογικά περισσότερα μηνύματα εμφανίζονται τα Σαββατοκύριακα, μόνο που αυτή τη φορά, τα δύο αυτά πρωινά, οι στιγμές θετικής κορύφωσης είναι κατά μέσο όρο δύο ώρες πιο αργά (λίγο μετά τις 9 το πρωί), προφανώς επειδή οι άνθρωποι αυτές τις μέρες ξυπνάνε πιο αργά. Όμως το ρυθμικό μοτίβο της εναλλαγής των συναισθημάτων τα Σαββατοκύριακα (όταν οι άνθρωποι δεν εργάζονται), είναι παρόμοιο με αυτό κατά τις καθημερινές, δηλαδή και στις αργίες οι άνθρωποι ξυπνάνε με καλύτερη διάθεση, αυτή χαλάει σταδιακά και ξαναφτιάχνει μετά το απόγευμα.

Έτσι, οι ερευνητές δεν αποκλείουν για αυτά τα «σκαμπανεβάσματα», εκτός από την εργασία, να υπάρχει και μια βιολογική εξήγηση, που έχει να κάνει με το βιολογικό «ρολόι» του ανθρώπου (το οποίο καθορίζει τον λεγόμενο κιρκαδιανό ρυθμό, που είναι όμοιος σε όλους τους πολιτισμούς), καθώς και τον κύκλο του ύπνου (που φαίνεται γενικά να «καθαρίζει» τα αρνητικά συναισθήματα).

Σύμφωνα με την έρευνα, το 7% των ανθρώπων παγκοσμίως είναι κυρίως νυχτερινοί τύποι, γιατί νιώθουν καλύτερα από κάθε άλλη στιγμή της μέρας γύρω στα μεσανυχτά, ενώ το 16% είναι κατ’ εξοχήν πρωινοί τύποι, γιατί βρίσκονται κατ’ εξοχήν «στα πάνω τους» με το ξημέρωμα. Πάντως για το μέσο χρήστη, η πρώτη θετική συναισθηματική κορύφωση συμβαίνει μεταξύ 6 και 9 το πρωί, το συναισθηματικό ναδίρ λαμβάνει χώρα μεταξύ 3 και 4 το απόγευμα, ενώ μετά το βραδινό δείπνο η διάθεση συνεχώς ανεβαίνει.

Όπως είναι μάλλον αναμενόμενο, σε εβδομαδιαία βάση, η χειρότερη ψυχική διάθεση υπάρχει στην αρχή της εβδομάδας και αυξάνει σταδιακά, μέρα-μέρα, με αποκορύφωμα το Σαββατοκύριακο. Στις χώρες, όπως οι ισλαμικές, όπου το διήμερο της αργίας είναι Παρασκευή και Σάββατο, ο κύκλος των διαθέσεων είναι ανάλογα προσαρμοσμένος.