Πρώτες προσπάθειες εκσυγχρονισμού
Κατά τη δεκαετία του 1880 ο Χαρίλαος Τρικούπης επιχείρησε να εξορθολογίσει το σύστημα, υιοθετώντας το νομό ως εκλογική περιφέρεια και καθιερώνοντας τα λεγόμενα 'νομαρχιακά συμβούλια' σε μια προσπάθεια να διαρρήξει τις πελατειακές σχέσεις των τοπικών αρχόντων με την κεντρική διοίκηση. Στην πράξη, ωστόσο, το σχέδιό του δεν πέτυχε. Τα νομαρχιακά συμβούλια περιορίστηκαν σε ελεγκτικές δραστηριότητες και σύντομα καταργήθηκαν.
Κατά τη δεκαετία του 1880 ο Χαρίλαος Τρικούπης επιχείρησε να εξορθολογίσει το σύστημα, υιοθετώντας το νομό ως εκλογική περιφέρεια και καθιερώνοντας τα λεγόμενα ‘νομαρχιακά συμβούλια’ σε μια προσπάθεια να διαρρήξει τις πελατειακές σχέσεις των τοπικών αρχόντων με την κεντρική διοίκηση. Στην πράξη, ωστόσο, το σχέδιό του δεν πέτυχε. Τα νομαρχιακά συμβούλια περιορίστηκαν σε ελεγκτικές δραστηριότητες και σύντομα καταργήθηκαν.
Μια δεύτερη και πιο εκτεταμένη προσπάθεια εξυγίανσης του συστήματος έγινε από τον Ελευθέριο Βενιζέλο το 1912. Με το λεγόμενο ‘νόμο περί συστάσεως Δήμων και Κοινοτήτων’ επιχειρήθηκε μια ‘επιστροφή’ στο εξιδανικευμένο παρελθόν των κοινοτήτων της Τουρκοκρατίας, όταν, υποτίθεται, οι άνθρωποι έπαιρναν τις τοπικές υποθέσεις στα χέρια τους.
Στην πράξη, ωστόσο, ο κατακερματισμός των δήμων και η δημιουργία χιλιάδων θνησιγενών, όπως αποδείχθηκε, κοινοτήτων σε ολόκληρη την επικράτεια συνέβαλαν στην ουσιαστική απαξίωση των τελευταίων ως θεσμών τοπικής αυτοδιοίκησης. Οι κοινότητες κατέληξαν να λειτουργούν ως τοπικά παραρτήματα της κρατικής διοικητικής μηχανής που διεκπεραίωναν κρατικές υποθέσεις (ληξιαρχείου κ.λπ.).
Οι μεταρρυθμιστικές προσπάθειες που ξεκίνησαν την ίδια εκείνη περίοδο για το μετασχηματισμό των νομαρχιών σε δεύτερο βαθμό Τοπικής Αυτοδιοίκησης, σκόνταψαν στην κρατικοκεντρική τάση που ήθελε τη νομαρχία ως ένα είδος φορέα κρατικής αποκέντρωσης και όχι Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Με τις ρυθμίσεις που αποφασίστηκαν κατά τη διάρκεια της δικτατορίας του Μεταξά, πλήθος αρμοδιοτήτων πέρασε στους νομάρχες, η θέση των οποίων ως αποκεντρωμένων οργάνων της κρατικής διοίκησης ενισχύθηκε σημαντικά.
Χρ.Τόμπρας
Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ
- Πετρέλαιο: Πτώση των τιμών κατά 5% και πλέον εξαιτίας ελπίδων για συμφωνία ΗΠΑ – Ιράν
- Στενά του Ορμούζ: Αυτός είναι ο άνθρωπος που έπεισε τον Τραμπ να μην τα βομβαρδίσει άλλο
- Σούπερ Ελ Νίνιο: Δυσοίωνες προβλέψεις για την Αφρική – Οικονομική ζημιά ύψους 10-20 δισ. δολαρίων
- Πώς οι επιχειρηματίες έμαθαν να ζουν με τον πληθωρισμό
- Στα «ΝΕΑ» της Δευτέρας: Αν δεν εκδώσατε τη νέα ταυτότητα
- Κούβα: Ο πρόεδρος Ντίας-Κανέλ χαρακτηρίζει «πολιτική γενοκτονία» το πετρελαϊκό εμπάργκο των ΗΠΑ
- Επίσημο: Στην Παρτιζάν ο Βιλντόζα (pic)
- Βραζιλία, Μεξικό και Δημοκρατικοί στο «στόχαστρο» του Χαβιέρ Μιλέι
Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις





![Άκρως Ζωδιακό: Τα Do’s και Don’ts στα ζώδια σήμερα [Δευτέρα 27.07.2026]](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/07/hamid-khaleghi-bNWXW7ZvYGo-unsplash-1-315x220.jpg)






![[ΡΩΓΜΕΣ]: Ανάμεσα στον χορό, το θέατρο και την ποίηση](https://www.in.gr/wp-content/uploads/2026/07/ΡΩΓΜΕΣ-Χ.Κυριαζιδη-credits-©Κατερίνα-Αρβανιτη-_2-230x130.jpg)














































Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442