51

Το εναρκτήριο λάκτισμα για ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις στην κατεύθυνση της λύσης των δύο κρατών στοχεύει να δώσει η διεθνής διάσκεψη για τη Μέση Ανατολή που αρχίζει την Τρίτη στην Αννάπολη των ΗΠΑ με εξασφαλισμένη την αραβική συμμετοχή. Προηγούνται συναντήσεις Μπους με Αμπάς και Ολμέρτ στην Ουάσινγκτον.

Όλοι ελπίζουν οι διαπραγματεύσεις της Αννάπολης να έχουν την πορεία του πρώτου Καμπ Ντέιβιντ (1978), που οδήγησε σε επιστροφή του Σινά από το Ισραήλ στην Αίγυπτο και ομαλοποίηση των σχέσεων.

Ο Αμερικανός πρόεδρος ξεκινά το σοβαρότερο διπλωματικό του εγχείρημα, επιχειρώντας την επανάληψη της ειρηνευτικής διαδικασίας στη Μέση Ανατολή έπειτα από επτά «μαύρα» χρόνια που ακολούθησαν την κατάρρευση των διαπραγματεύσεων του 2001, επίσης στο Καμπ Ντέιβιντ, υπό τον τότε πρόεδρο των Ηνωμένων Πολιτειών Μπιλ Κλίντον.

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Εχούντ Ολμέρτ έγινε ήδη δεκτός στον Λευκό Οίκο ενώ ο Μπους συναντήθηκε τη Δευτέρα, πριν την έναρξη των εργασιών της διεθνούς διάσκεψης, και με τον Παλαιστίνιο πρόεδρο Μαχμούντ Αμπάς. Θα ακολουθήσουν νέες κατ ιδίαν συνομιλίες και μία τριμερής συνάντηση αφότου πέσει η αυλαία της διάσκεψης.

Ο Τζ.Μπους είπε στον Εχούντ Ολμέρτ ότι περιμένει σοβαρό διάλογο με τους δύο ηγέτες ώστε να διαπιστώσει «εάν η ειρήνη είναι δυνατή». Δήλωσε πάντως αισιόδοξος για τα αποτελέσματα της διάσκεψης.

Από την πλευρά του ο Ισραηλινός πρωθυπουργός είπε ότι ελπίζει να ξεκινήσει μια σοβαρή διαδικασία διαπραγματεύσεων και τόνισε ότι θεωρεί πως αυτή τη φορά οι προσπάθειες δεν θα αποτύχουν. «Αυτή τη φορά είναι διαφορετικά» δήλωσε, χαιρετίζοντας παράλληλα τη διεθνή υποστήριξη της διάσκεψης.

Μετά τη συνάντηση με τον Μ.Αμπάς, ο Τζ.Ο.Μπους δήλωσε ότι «επιθυμούμε να σας βοηθήσουμε και να υπάρξει ειρήνη» και πρόσθεσε: «επιθυμούμε οι άνθρωποι στα Παλαιστινιακά εδάφη να έχουν ελπίδα.»

Ο Μαχμούντ Αμπάς υπογράμμισε το γεγονός ότι οι συνομιλίες πρέπει να καλύψουν ακανθώδη ζητήματα όπως το παλαιστινιακό κράτος εξαιτίας των οποίων απέτυχαν προηγούμενες προσπάθειες για διάλογο. Ζήτησε ακόμη την προσωπική εμπλοκή του Τζ.Ο.Μπους στις συνομιλίες.

Όμως οι μεγάλες εσωτερικές προκλήσεις με τις οποίες βρίσκονται αντιμέτωποι οι κεντρικοί πρωταγωνιστές της διάσκεψης συνεπάγονται μικρές προσδοκίες…

Ο Μαχμούντ Αμπάς έχασε τον έλεγχο της Λωρίδας της Γάζας από τη Χαμάς τον περασμένο Ιούνιο και έχει λιγότερο από ένα χρόνο ακόμη στην εξουσία. Ο Εχούντ Ολμέρτ βγήκε εξασθενημένος από τον πόλεμο του Λιβάνου (καλοκαίρι 2006) και βρίσκεται αντιμέτωπος με σκάνδαλα διαφθοράς και χαμηλή δημοτικότητα.

Και ο Τζορτζ Ο.Μπους, αποδυναμωμένος από τον πόλεμο στο Ιράκ, αφήνει την προεδρία τον Ιανουάριο του 2009 και η προεκλογική εκστρατεία στις Ηνωμένες Πολιτείες είναι ήδη σε πλήρη εξέλιξη.

Η Χαμάς, περιθωριοποιημένη αλλά κινητήρια δύναμη όποιων μελλοντικών εξελίξεων, διαμηνύει ότι κάθε παραχώρηση έναντι του Ισραήλ είναι προδοσία και ο παλαιστινιακός λαός θα αγνοήσει αποφάσεις που θα ληφθούν στην Αννάπολη. Τη Δευτέρα οργάνωσε στη Γάζα μία «αντι-διάσκεψη» προειδοποιώντας για τους «κινδύνους από την εξομάλυνση των σχέσεων με τον ισραηλινό εχθρό».

«Η λύση στη Γάζα εξαρτάται από το τι θα είναι σε θέση να υποσχεθεί ο Μαχμούντ Αμπάς στον πληθυσμό που είναι δυσαρεστημένος από την κυριαρχία της Χαμάς» τονίζει ο πολιτικός σύμβουλος της Παλαιστινιακής Αρχής, Ναμπίλ Σάαθ.

Τα φώτα στραμμένα στην Αννάπολη

Στην Αννάπολη εκπροσωπούνται 49 χώρες και διεθνείς οργανισμοί. Η εξασφάλιση της συμμετοχής του αραβικού κόσμου -ιδίως της Συρίας και της Σαουδικής Αραβίας- μεταφράζεται σε νίκη της αμερικανικής διπλωματίας, σε κάθε περίπτωση όμως όλες οι πλευρές έχουν σπεύσει να υποβαθμίσουν την προσδοκία μίας «θεαματικής» εξέλιξης κατά τη διάσκεψη ή αμέσως μετά.

Ζητούμενο είναι να δοθεί το εναρκτήριο λάκτισμα για εντατικές διαπραγματεύσεις που θα οδηγήσουν στη δημιουργία ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους, το οποίο θα συνυπάρχει ειρηνικά με το Ισραήλ.

Στην Αννάπολη θα υπάρξει επαναβεβαίωση των δεσμεύσεων που απορρέουν από τον «οδικό χάρτη» του 2003. Το Ισραήλ συναρτά την όποια τελική συμφωνία με την ικανότητα του Μαχμούντ Αμπάς να ελέγξει τους μαχητές που εξαπολύουν επιθέσεις κατά της ισραηλινής επικράτειας. Και οι Παλαιστίνιοι ζητούν από το Ισραήλ πλήρη διακοπή του εποικισμού στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη.

Στη διάσκεψη δεν έχει προσκληθεί το Ιράν, το οποίο καταγγέλλει προσπάθεια υπονόμευσης των Παλαιστινίων και προβλέπει αποτυχία.

Προσεγγίζοντας και πάλι το Μεσανατολικό, ένα θέμα που είχε εγκαταλειφθεί από την αμερικανική διπλωματία, το ενδιαφέρον της οποίας μονοπώλησαν μέχρι σήμερα το Ιράκ και το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, ο Αμερικανός πρόεδρος επαναλαμβάνει τη θέση του υπέρ «δύο δημοκρατικών κρατών, του Ισραήλ και της Παλαιστίνης, που θα ζουν το ένα δίπλα στο άλλο με ασφάλεια και ειρήνη».

Κατά το προπαρασκευαστικό στάδιο της διάσκεψης της Αννάπολης Ισραηλινοί και Παλαιστίνιοι δεν ήταν πάντως σε θέση να καταλήξουν σε ένα κοινό κείμενο, το οποίο θα χρησίμευε ως βάση στις διαπραγματεύσεις που θα αρχίσουν μετά τη διάσκεψη και θα έθετε τους κύριους άξονες μιας διαδικασίας διευθέτησης.

Ελλείψει ενός τέτοιου κειμένου και μπροστά στην επιμονή της ισραηλινής πλευράς για τη σύνδεση κάθε εδαφικής παραχώρησης με την καταγραφή συγκεκριμένης προόδου στον τομέα της ασφάλειας, οι Παλαιστίνιοι αναγκάσθηκαν να περιορίσουν τις προσδοκίες τους.

«Η διάσκεψη της Αννάπολης θα είναι μία ευκαιρία για να έλθει και πάλι στο προσκήνιο η παλαιστινο-ισραηλινή διένεξη. Δεν περιμένουμε τίποτε άλλο πέραν της άμεσης επανάληψης των διαπραγματεύσεων» δήλωσε στους δημοσιογράφους ο Ναμπίλ Σάαθ, πολιτικός σύμβουλος του Μαχμούντ Αμπάς.

Ο ίδιος πρόσθεσε ότι στόχος της παλαιστινιακής πλευράς είναι να αποσπάσει τη δέσμευση ότι οι διαπραγματεύσεις θα ολοκληρωθούν εντός του 2008. «Για μας ένα αποδεκτό χρονοδιάγραμμα θα τελείωνε πριν από τη λήξη της θητείας Μπους [Ιανουάριος 2009]. Στην πράξη αυτό σημαίνει εντός ενός έτους» επισήμανε.

Συνομιλίες για συμφωνία επί κοινού κειμένου έλαβαν χώρα την Κυριακή στην Ουάσινγκτον ανάμεσα στην Ισραηλινή υπουργό Εξωτερικών Τζίπι Λίβνι και τον Παλαιστίνιο πρώην πρωθυπουργό Αχμέντ Κορέι με τη μεσολάβηση της Κοντολίζα Ράις. Οι σχετικές προσπάθειες θα συνεχιστούν κυριολεκτικά έως την τελευταία στιγμή, μεταδίδει το Reuters.

* Δυό Παλαιστίνοι, μέλη της Χαμάς έχασαν τη ζωή τους και τέσσερεις τραυματίστηκαν μετά από συγκρούσεις με τον ισραηλινό στρατό στην Λωρίδα της Γάζας. Σύμφωνα με τον εκπρόσωπο των ενόπλων δυνάμεων, στρατιώτες έβαλαν με πυρά εναντίων ομάδας Παλαιστινίων που προσπαθούσαν να τοποθετήσουν εκρηκτικό μηχανισμό κοντά στα σύνορα με αποτέλεσμα ένα άτομο να σκοτωθεί. Σε άλλο περιστατικό, ένα άτομο σκοτώθηκε και τέσσερα τραυματίστηκαν από πύραυλο που εκτόξευσε ο ισραηλινός στρατός μετά από επίθεση κατά ομάδας μαχητών που νωρίτερα είχαν πλήξει με δύο βλήματα όλμων περιοχή του νοτίου Ισραήλ.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ