Το παρασκήνιο της επιδιαιτησίας Ανάν αποκαλύπτει ο Ραούφ Ντενκτάς

36

Ο Τουρκοκύπριος ηγέτης Ραούφ Ντενκτάς αποκαλύπτει για πρώτη φορά, σε συνέντευξή του στην εφημερίδα «Πολίτης» τις ασφυκτικές πιέσεις που του άσκησε η Τουρκία για να αποδεχθεί την επιδιαιτησία Ανάν το Φεβρουάριο του 2004 στη Νέα Υόρκη και μιλά ανοικτά για όλους τους Ελληνοκύπριους πολιτικούς, με τους οποίους βρέθηκε πρόσωπο με πρόσωπο.

Σε ερώτηση γιατί δέχθηκε την επιδιαιτησία Ανάν και γιατί πήρε την απόφαση αυτή «που θα έλεγε κανείς ότι δεν ταιριάζει στο χαρακτήρα σας», όπως αναφέρει η εφημερίδα, ο Ραούφ Ντενκτάς είπε ότι προτού μεταβεί στη Νέα Υόρκη πήγε στην Τουρκία και ανέπτυξε τις απόψεις του στην κυβέρνηση.

«Τους τόνισα επίσης ότι δεν μπορούμε να δεχτούμε την επιδιαιτησία του ΓΓ του ΟΗΕ. Επέμεινα πολύ, ειδικά πάνω σε αυτό, και οι ίδιοι αναγνώρισαν ότι είχα απόλυτο δίκαιο. Όμως μόλις έφθασα στη Νέα Υόρκη ο αντιπρόσωπος της Τουρκίας μου διαβίβασε έγγραφο προερχόμενο από το υπουργείο Εξωτερικών της Τουρκίας, λέγοντας μου ότι αυτές είναι οι οδηγίες της Αγκυρας. Η πρώτη από τις οδηγίες ήταν ότι δεν θα πρέπει να υπάρξει καμιά διακοπή των συνομιλιών στη Νέα Υόρκη. Μου είπε ο Τούρκος διπλωμάτης ότι ήταν ζωτικής σημασίας για την χώρα να συνεχιστούν οι συνομιλίες στην Κύπρο. Μόλις είδα το έγγραφο είπα στον διπλωμάτη πως αν μου είχαν θέσει τέτοιους όρους στην Αγκυρα δεν θα ερχόμουν στην Νέα Υόρκη. Σέβομαι τις απόψεις της Αγκυρας αλλά εγώ ήμουν η φωνή του λαού μου» είπε ο Ραούφ Ντενκτάς.

Αποκαλύπτει επίσης ότι στην παρατήρηση του Κόφι Ανάν πως αν δεν υπήρχε πρόοδος στις συνομιλίες, θα έπαιρνε ο ίδιος τις τελικές αποφάσεις, ο Τάσσος Παπαδόπουλος απάντησε ότι δεν μπορούσε να συμφωνήσει σε κάτι τέτοιο και να αναγνωρίσει αυτή την εξουσία στον ΓΓ του ΟΗΕ.

«Συμφώνησα απόλυτα με τον Τ. Παπαδόπουλο. Ο ΓΓ νευρίασε πάρα πολύ, διέκοψε τη συνάντηση, μας άφησε να το σκεφτούμε και να επανέλθουμε την επομένη. Μας προειδοποίησε όμως ότι αν δεν δεχόμασταν την επιδιαιτησία θα διέκοπτε τις διαδικασίες».

Επίσης είπε ότι ήταν δική του εισήγηση «να μπούν στο παιχνίδι Ελλάδα και Τουρκία», με την οποία αρχικά ο πρόεδρος Παπαδόπουλος διαφώνησε. Υποστηρίζει ότι η συμφωνία στη Νέα Υόρκη ήταν να γίνει τετραμερής διαπραγμάτευση, αλλά αυτό δεν έγινε, γιατί το αρνήθηκε ο κ. Παπαδόπουλος και η Ελλάδα.

Για τους ελληνοκύπριους ηγέτες

«Γενικά είχατε πολύ ξεχωριστή ηγεσία όλα αυτά τα χρόνια» σχολιάζει ο Τουρκοκύπριος ηγέτης. «Ο Μακάριος ήταν αυτός που έπεισε όλο τον κόσμο ότι το πρόβλημα έγκειται στο αίτημά μας για αναγνώριση και ανεξαρτησία. Κανείς δεν μπορεί να ανταγωνιστεί τέτοια πονηράδα. Είναι αδύνατο. […] Με τον Σπύρο Κυπριανού ήταν δύσκολο να σπάσεις τον πάγο. Δεν μπορούσες να μιλήσεις, ούτε καν να αστειευτείς μαζί του. Ήταν ψυχρός σαν πάγος. Πολύ ψυχρός. Θυμάμαι σε μια συνάντηση ένας ελληνοκύπριος φωτογράφος τον κάλεσε να χαμογελάσει για να βγάλει μια φωτογραφία. Εκείνος έκανε πως δεν τον άκουγε. Καθόμουν δίπλα του και του είπα: κ. Κυπριανού σε εσάς μιλάει. Σας ζητάει να χαμογελάσετε. Η απάντηση που πήρα ήταν η εξής: Χαμογέλασα πριν ένα λεπτό. Δεν ήταν αρκετά ειλικρινής να πει ότι δεν πίστευε στην ομοσπονδία. Ετσι χάσαμε 11 ολόκληρα χρόνια να συζητάμε περί ομοσπονδίας.»

«Γλαύκος, ο ειλικρινής»

»Από την άλλη ο Γλαύκος Κληρίδης ήταν πολύ διαφορετικός. Είναι δίκαιος άνθρωπος και πολύ ειλικρινής. Με εκείνον μπορούσες να μιλήσεις αλλά και να αστειευτείς. Ενιωθα φιλικά απέναντι του. Κάθε φορά όμως που η κουβέντα έφτανε στο σημείο να μιλήσουμε για το μέλλον της Κύπρου, γινόταν αμέσως ένας Ελληνοκύπριος αφοσιωμένος στην προσπάθεια να καταστήσει την πλειοψηφία σε άρχοντα του κράτους. Μιλούσε βέβαια και για προστασία των δικαιωμάτων των Τουρκοκυπρίων. Εμείς όμως του λέγαμε ότι δεν θέλουμε προστασία αλλά ίσα δικαιώματα. Ο Κληρίδης ήταν ο μόνος ηγέτης με τον οποίο μπορούσα να πάρω αποφάσεις και να λύσω προβλήματα. Για να καταλάβετε, αν μετά το 1974 ήταν ο Κυπριανού στις συνομιλίες, τότε δεν νομίζω ότι θα είχαμε λύσει οποιοδήποτε ανθρωπιστικής φύσεως θέμα […] Ο Κληρίδης ήταν ένας πρακτικός άνθρωπος. Ήξερε τι είχε συμβεί και τι έπρεπε να γίνει. Επεδίωκε να κερδίσει χρόνο, να τακτοποιήσει τα πράγματα και να αρχίσουμε από την αρχή. Χωρίς όμως να υποχωρεί από τις αρχές του.»

«Βασιλείου, ο διπλωμάτης»

»Όταν μιλάω για τον Γιώργο Βασιλείου, πάντα τον περιγράφω ως τον άνθρωπο που θα μπορούσε να πουλήσει ψυγεία ακόμα και σε Εσκιμώους. Είναι πολύ καλός ομιλητής και έχει εκλεπτυσμένους τρόπους. Εδειχνε σε μεγάλο βαθμό πως είναι φιλικός απέναντι σου αλλά κάπου βαθιά μέσα σου ένιωθες ότι δεν ήταν ειλικρινής. Δεν μπορούσα να νοιώσω το φιλικό κλίμα που ένοιωθα με τον Κληρίδη. Εκείνος ενέπνεε ζεστασιά και ειλικρίνεια. Στην πρώτη συνάντηση που είχα με τον Βασιλείου, λίγο έλειψε να με πείσει πως δεν υπάρχει λόγος για πρόνοιες σχετικά με την ασφάλεια. Ήταν πολύ καλός. Εγώ αμέσως του είπα ότι αν ήταν αυτός ο διαπραγματευτής για όλα αυτά τα χρόνια, θα το είχαμε λύσει το Κυπριακό. Στις συναντήσεις μαζί του πρότεινα να υπάρξει πρόνοια για διπλό δημοψήφισμα σε περίπτωση λύσης και εκείνος συμφώνησε. Όμως μετά, και αφού προφανώς συμβουλεύτηκε τον Γλαύκο Κληρίδη, επιχείρησε να αποσύρει τη συμφωνία για διπλό δημοψήφισμα. Όμως τα Ηνωμένα Εθνη δεν το δέχτηκαν αφού είχε ήδη συμφωνηθεί.

«Τάσσος, ο προσηλωμένος»

»Για τον Τάσσο Παπαδόπουλο θα πρέπει πρώτα να σας πω μια ιστορία για τη σύλληψη μου [πρόκειται για τη σύλληψή του το 1968, όταν επιχείρησε να επιστρέψει μυστικά από την Τουρκία με βάρκα]. Η είδηση της σύλληψης μου βρήκε τον Μακάριο σε μια συνάντηση με τον Γρίβα, τον Κυπριανού και τον Παπαδόπουλο. Οταν ο Μακάριος σιγουρεύτηκε ότι πράγματι είχα συλληφθεί ρώτησε τους άλλους τι έπρεπε να κάνει.»

»Αμέσως ο Τ. Παπαδόπουλος και ο Σπ. Κυπριανού του απάντησαν: Δώσε διαταγή να τον πυροβολήσουν αμέσως.»

»Ευτυχώς ο Μακάριος σκέφτηκε πως δεν μπορούσε να το κάνει αφού η είδηση της σύλληψης μου είχε διαδοθεί. Ετσι λοιπόν σώθηκα. Δεν σας λέω αυτή την ιστορία γιατί έχω κάτι προσωπικό μαζί του. Δεν του κρατάω κακία. Αντίθετα έχουμε μιλήσει αρκετές φορές σε καλό κλίμα. Σας το λέω όμως για να καταλάβετε ότι είναι ακριβώς της ίδιας σχολής σκέψης με τον Κυπριανού. Δηλαδή ένας πολιτικός προσηλωμένος σε ένα σκοπό. Πιστεύει ότι έχει πετύχει κάτι το οποίο δεν θέλει με τίποτα να το δώσει πίσω. Θεωρεί ότι μπορεί να πάρει ολόκληρο το νησί και να το κάνει ελληνικό όπως ακριβώς του δίδαξε ο Μακάριος. Η ομοιότητα μου με τον Παπαδόπουλο είναι ότι και εγώ είμαι αφοσιωμένος στον δικό μου σκοπό. Θεωρώ ότι έχουμε πετύχει κάτι πολύ σημαντικό με το να εμποδίσουμε να γίνουμε μειονότητα και με το να έχουμε τη δική μας στέγη.»

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ