51

Την υπό όρους θετική εισήγηση της Κομισιόν για την έναρξη διαπραγματεύσεων ένταξης στην ΕΕ αποσπά η Αγκυρα. Σαφής προειδοποίηση αναστολής της διαδικασίας σε περίπτωση τουρκικής υπαναχώρησης από την εφαρμογή καίριων μεταρρυθμίσεων και τη βελτίωση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Έναρξη διαλόγου το πρώτο ήμισυ του 2005 αναμένει ο Ερντογάν.

«Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η Τουρκία πληροί τα πολιτικά κριτήρια και εισηγείται την έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων» αναφέρεται στην πολυαναμενόμενη έκθεση προόδου που ανέγνωσαν την Τετάρτη ενώπιον του Ευρωπαϊκού Κοινοβούλιου ο πρόεδρος της Κομισιόν Ρομάνο Πρόντι και ο αρμόδιος επί της διεύρυνσης επίτροπος Γκίντερ Φερχόιγκεν.

Για πρώτη φορά η Κομισιόν προειδοποιεί υποψήφιο κράτος-μέλος πως η διαδικασία ένταξης μπορεί να ανασταλεί ανά πάσα στιγμή στην περίπτωση που διαπιστωθεί υπαναχώρηση ως προς την υλοποίηση σημαντικών δεσμεύσεων. Ειδικά στην περίπτωση της Τουρκίας, μη εκπλήρωση των νομικών μεταρρυθμίσεων και αποτυχία στη βελτίωση της κατάστασης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.

Συγκεκριμένα στην έκθεση προόδου επισημαίνεται ότι «η Κομισιόν θα προτείνει την αναστολή των διαπραγματεύσεων σε περίπτωση σοβαρής και μόνιμης παραβίασης των αρχών της ελευθερίας, της δημοκρατίας, του σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, των
θεμελιωδών ελευθεριών και του κράτους δικαίου, αρχών οι οποίες αποτελούν τα θεμέλια της Ευρωπαϊκής Ένωσης».

«Η ΕΕ δεν έχει να φοβηθεί τίποτα από την Τουρκία»

Ανακοινώνοντας την έκθεση προόδου ο Πρόντι υπογράμμισε πως δίνεται «ένα ναι υπό όρους», όμως συμπλήρωσε πως η Ευρώπη δεν έχει τίποτε να φοβηθεί από την Τουρκία. «Μία Ευρώπη σίγουρη για τον ευατό της, με ένα Σύνταγμα, ισχυρούς θεσμούς και εδραιωμένες πολιτικές για ένα ισχυρό μοντέλο ειρήνης και οικονομικής ευημερίας δεν έχει να φοβάται τίποτα από την ενσωμάτωση της Τουρκίας» επισήμανε.

«Η ένταξη της Τουρκίας δεν είναι παρά μία από τις πολυάριθμες προκλήσεις που θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε» σημείωσε ο απερχόμενος πρόεδρος της Κομισιόν, τονίζοντας ότι με τη θετική του εισήγηση το εκτελεστικό όργανο της Ευρωπαϊκής Ένωσης θέλησε «να στείλει ένα μήνυμα εμπιστοσύνης προς την Τουρκία, προς το λαό της και προς την κυβέρνησή της».

«Απαντώντας σήμερα θετικά, η Κομισιόν αναγνωρίζει τον ιστορικό σας πόθο, σφραγισμένο από την προσωπικότητα του Ατατούρκ, να μοιραστείτε πλήρως το πεπρωμένο και τις αξίες της Ευρώπης» κατέληξε ο Ρομάνο Πρόντι απευθυνόμενος στην τουρκική κυβέρνηση.

Μηχανισμός ελέγχου, «ανοικτή» έκβαση

Με τη σειρά του ο Γκίντερ Φερχόιγκεν τόνισε πως η απόφαση περί έναρξης διαπραγματεύσεων μεταξύ Τουρκίας και ΕΕ ελήφθη με την «ευρεία συναίνεση» των Ευρωπαίων ηγετών. Ο ίδιος σημείωσε πως η Αγκυρα έχει επιτελέσει τα τελευταία χρόνια σημαντική πρόοδο σε ότι αφορά τον εκδημοκρατισμό, όμως η πρόοδος αυτή αφορά κυρίως τον νομοθετικό τομέα και όχι στην εφαρμογή στην πράξη.

Ο Φερχόιγκεν τόνισε πως στο πλαίσιο των ενταξιακών διαπραγματεύσέων θα πρέπει να υπάρχει ένας μηχανισμός συνεχούς ελέγχου της Τουρκίας, και ξεκαθάρισε πως η διαδικασία των διαπραγματεύσεων θα μπορεί να διακοπεί εάν σημειωθεί στην Τουρκία σοβαρή οπισθοδρόμηση στον τομέα του εκδημοκρατισμού.

Η έκβαση των διαπραγματεύσεων είναι ανοικτή, δηλαδή μπορεί να έχει ως κατάληξη την ένταξη της Αγκυρας στην ΕΕ, ενδεχομένως όμως και όχι, σημείωσε ο αρμόδιος επί της διεύρυνσης Ευρωπαίος επίτροπος.

Ισορροπημένη κατά την Αγκυρα η έκθεση

Ο Τούρκος πρωθυπουργός Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν χαρακτήρισε ισορροπημένη την έκθεση της Κομισιόν, εκφράζοντας την ελπίδα ότι οι διαπραγματεύσεις της Αγκυρας για την εισδοχή της στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν θα είναι ιδιαίτερα χρονοβόρες. «Οι συνομιλίες δεν θα είναι σύντομες, αλλά ελπίζουμε ότι θα ολοκληρωθούν εντός ενός λογικού χρονικού διαστήματος» επισήμανε στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου που παραχώρησε από το Στρασβούργο.

Ως προς την έναρξη του διαλόγου, το Reuters μεταδίδει πως ο Ταγίπ Ερντογάν ανέφερε ότι «επιθυμία της Τουρκίας είναι να αρχίσει επίσημα τους πρώτους μήνες του 2005». Εκτίμησε ότι «ο μακρύς και επίπονος δρόμος της Τουρκίας θα φθάσει στην τελική του καμπή με την έναρξη διαπραγματεύσεων προσχώρησης το πρώτο ήμισυ του 2005»

Αναγνώρισε ότι «βεβαίως η Τουρκία δεν θα γίνει μέλος από την μία μέρα στην άλλη», περιμένει όμως η φάση αυτή των διαπραγματεύσεων να περατωθεί σε εύλογο χρονικό διάστημα. «Για τον σκοπό αυτό η Τουρκία θα επιτελέσει το καθήκον της» δήλωσε ο Τούρκος πρωθυπουργός.

Επιπλέον, απέρριψε οποιαδήποτε πιθανότητα αναστολής της διαδικασίας ένταξης, ενώ παράλληλα επέκρινε τον Ζακ Σιράκ για το γεγονός ότι επιζητά τη διενέργεια δημοψηφίσματος στη Γαλλία για την τουρκική εισδοχή στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Από πλευράς του, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών χαρακτήρισε ιστορική την εισήγηση της Κομισιόν. «Είναι μία ιστορική απόφαση τόσο για την Τουρκία όσο και για την Ευρώπη. Η Επιτροπή έκανε τη σύσταση που όφειλε να κάνει» ανέφερε ο Αμπντουλάχ Γκιουλ με τον Τούρκο υπουργό Δικαιοσύνης και κυβερνητικό εκπρόσωπο Τζεμίλ Τσιτσέκ να συμπληρώνει πως η έκθεση «είναι θετική στο σύνολό της».

Πιθανώς το δεύτερο εξάμηνο του 2005 η έναρξη

Η απόφαση περί της ημερομηνίας έναρξης ενταξιακών διαπραγματεύσεων παραπέμπεται απευθείας στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου δίχως να υπάρχει στην έκθεση προόδου της Κομισιόν κάποια σχετική πρόταση. Πάντως, σύμφωνα με τον ΥΠΕΞ της Ολλανδίας -η οποία βρίσκεται στην παρούσα φάση στην προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ- πιθανότερη περίοδος είναι το δεύτερο εξάμηνο του 2005.

Ο Μπέρναρντ Μποτ θεωρεί ότι οι συνομιλίες με την Τουρκία δεν πρέπει να αρχίσουν την 1η Ιανουαρίου, όπως προβλεπόταν αρχικά, και δηλώνει ότι θεωρείται πιθανότερο το δεύτερο εξάμηνο του 2005 ώστε να δοθεί η δυνατότητα στην Αγκυρα να εφαρμόσει τις μεταρρυθμίσεις του ποινικού κώδικα τις οποίες εισήγαγε πρόσφατα -δίχως να συμπεριλαμβάνεται η ποινικοποίηση της μοιχείας.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Ειδήσεις Σήμερα: