28

Η σημαντική αλλαγή του πολιτικού κλίματος, την οποία προκάλεσε η εξαγγελθείσα ανάληψη της ηγεσίας του ΠΑΣΟΚ από τον Γιώργο Παπανδρέου, αλλά και η ρευστότητα του πολιτικού τοπίου που προαναγγέλλει ένα ανοιχτό εκλογικό ανταγωνισμό, είναι τα στοιχεία στα οποία συγκλίνουν οι τρεις δημοσκοπήσεις (με κάλπη και πρόθεση ψήφου) που έχουν δημοσιευτεί μέχρι σήμερα: της Metron Analysis για Τα Νέα, της Alco για τον Alter και της Opinion για την Ελευθεροτυπία.

Όπως σημειώνει στην εφημερίδα Τα Νέα ο αναλυτής Ηλίας Νικολακόπουλος, η ανάγνωση και η ερμηνεία των γκάλοπ πρέπει να γίνει με ιδιαίτερη επιφυλακτικότητα, καθώς η πρώτη και εν θερμώ δημοσκοπική καταγραφή δεν μπορεί παρά να προσφέρει μόνο ένα σημείο αφετηρίας, ως προς το οποίο θα αξιολογηθούν οι επόμενες έρευνες. Αλλωστε, ο αριθμός των δημοσκοπήσεων αναμένεται να ξεπεράσει κάθε προηγούμενο έως τις εκλογές.

Η ερώτηση που αποτυπώνει με τον πιο θεαματικό τρόπο την αλλαγή του πολιτικού κλίματος είναι αυτή που αναφέρεται στην πιθανολόγηση του νικητή των εκλογών (παράσταση νίκης). Ολόκληρη την προηγούμενη περίοδο, και μάλιστα ήδη από τα τέλη του 2000, είχε παγιωθεί η άποψη ότι η ΝΔ θα ήταν ο νικητής της αναμέτρησης και οι σχετικές διαφορές ξεπερνούσαν το 20%, ενώ το τελευταίο δίμηνο του 2033 κυμαίνονταν μεταξύ 30% και 40%. Η επικείμενη αλλαγή ηγεσίας στο ΠΑΣΟΚ ανέτρεψε αυτούς τους συσχετισμούς και το προβάδισμα της ΝΔ κυμαίνεται πλέον μεταξύ 3,7% και 6,9%.

Η αλλαγή στην παράσταση νίκης δεν μπορεί πλέον να επιβάλλει στην κοινή γνώμη το «σύνδρομο του νικητή», καθώς αποκτά σημασία όταν λειτουργεί καταλυτικά υπέρ του ενός ή του άλλου κόμματος. Στη σημερινή συγκυρία, απλώς αντανακλά τη διάχυτη εντύπωση ότι η έκβαση των προσεχών εκλογών δεν είναι προκαθορισμένη, σε αντίθεση με την αίσθηση που υπήρχε πριν από ένα μήνα.

Το δεύτερο στοιχείο στο οποίο αποτυπώνεται η αλλαγή του πολιτικού κλίματος είναι η εκτίμηση της κοινής γνώμης για την ικανότητα διακυβέρνησης των δύο μεγάλων κομμάτων· ένα ακόμη πεδίο στο οποίο η ΝΔ είχε εξασφαλίσει το προηγούμενο διάστημα σταθερό προβάδισμα. Εντούτοις, και στις τρεις πρόσφατες δημοσκοπήσεις, το ΠΑΣΟΚ ανατρέπει αυτήν την παγιωμένη αίσθηση και ανακτά ένα οριακό προβάδισμα 1-4 ποσοστιαίων μονάδων.

Πάντως, το προβάδισμα αυτό είναι εύθραυστο και αντανακλά μία γενική αίσθηση και όχι μία υπεροχή σε κρίσιμους τομείς: Το ΠΑΣΟΚ προηγείται με μεγάλη διαφορά μόνο στην εξωτερική πολιτική, αλλά σε άλλους τομείς, που συνιστούν τα σημερινά κοινωνικά προβλήματα (ανεργία και ακρίβεια), όπως και στα θέματα υγείας και παιδείας, η υπεροχή της ΝΔ είναι σαφέστατη. Το ίδιο γεγονός συναντάται και στην κοινωνική διαφοροποίηση των σχετικών απαντήσεων.

Το τρίτο σημαντικό και καινούργιο στοιχείο είναι η ισχυρή πρωθυπουργική εικόνα που διαθέτει ο Γιώργος Παπανδρέου, υπερέχοντας από 4 έως 7 ποσοστιαίες μονάδες του Κώστα Καραμανλή στη σχετική σύγκριση. Η υπεροχή αυτή είναι καταλυτική στις νεώτερες ηλικίες (18-24 ετών) και εξακολουθεί να είναι σημαντική στις επόμενες ηλικιακές ομάδες (25-34, 35-44). Ελαφρώς αντιφατικά είναι τα στοιχεία για την ηλικιακή ομάδα στην οποία ανήκουν οι δύο πολιτικοί αρχηγοί (45-54).

Εξετάζοντας συνολικά την εικόνα των δύο αρχηγών, ο Γ.Παπανδρέου εμπνέει περισσότερο, είναι πιο ανθρώπινος και ταυτόχρονα πιο αποτελεσματικός, ενώ ταυτόχρονα υπερέχει και ως προς το διεθνές κύρος. Αντιστοίχως, ο Κ.Καραμανλής εμφανίζεται περισσότερο κοινωνικά ευαίσθητος και δείχνει να νοιάζεται για τα προβλήματα των απλών ανθρώπων -μία διάσταση στην οποία καταγράφεται η μεγαλύτερη υπεροχή του ως προς τον Γ.Παπανδρέου.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ

Ειδήσεις Σήμερα: