Ο Γιόσκα Φίσερ «ετοιμάζεται» για το αξίωμα του υπουργού Εξωτερικών της ΕΕ

28

Με τις ευλογίες του Γερμανού καγκελαρίου Γκέρχαρντ Σρέντερ ως «προκαταβολή» στην τσέπη, ο Γιόσκα Φίσερ θα μπορέσει να διεκδικήσει -όποτε και εάν αποφασίσει να προχωρήσει σε αυτό το βήμα- το αξίωμα του υπουργού εξωτερικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όταν το αξίωμα αυτό θεσπιστεί και κατοχυρωθεί ως συστατικό των θεσμικών μεταρρυθμίσεων που επεξεργάζεται η Συντακτική Συνέλευση.

Η «υποψηφιότητα» Φίσερ, παρά το αντικειμενικά πρόωρον του ζητήματος, απασχολεί -κυρίως ως φήμη και εικοτολογία- εδώ και μήνες τον γερμανικό και τον ευρωπαϊκό Τύπο, προκαλώντας κατά κανόνα τις αρνητικές έως συμβατικά επιφυλακτικές αντιδράσεις τόσο από την πλευρά του «πράσινου» Γερμανού υπουργού εξωτερικών, όσο και από την πλευρά του Σρέντερ.

Εντούτοις, τις τελευταίες ημέρες το σκηνικό φαίνεται ότι αλλάζει, λόγω της επιτάχυνσης των ενδωευρωπαϊκών διεργασιών αναφορικά με τη λεγόμενη Κοινή Εξωτερική Πολιτική εξαιτίας της διάσπασης της Ευρώπης που προκάλεσε ο πόλεμος κατά του Ιρακ και της συνειδητοποίησης της σημασίας του να αποκτήσει η ΕΕ τη δυνατότητα «να μιλάει με μία φωνή» και να δρα αντίστοιχα.

Συνεντεύξεις και διαρροές

Μετά την δημόσια πρόταση-συνηγορία υπέρ της υποψηφιότητας Φίσερ από τον πρωθυπουργό του Λουξεμβούργου, Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, την περασμένη εβδομάδα, ο μεν Σρέντερ σε συνέντευξή του στο κυριακάτικο φύλλο της εφημερίδας Der Tagenspiegel έδωσε επισήμως τις ευλογίες του: «Θα ήταν μία έξοχη επάνδρωση του αξιώματος αυτού», είπε ο Γερμανός καγκελάριος, δηλώνοντας έτοιμος να αποχωριστεί τον δεύτερο τη τάξη στην κυβέρνηση συνασπισμού SPD-Πρασίνων για χάρη της ευρωπαϊκής ιδέας.

Ταυτόχρονα, στο τεύχος της εβδομαδιαίας πολιτικής επιθεώρησης Spiegel που κυκλοφορεί τη Δευτέρα, λανσάρεται η αποστολή μίας επιστολής του Φίσερ προς τον πρόεδρο της Συνέλευσης για το Μέλλον της Ευρώπης, Βαλερί Ζισκάρ Ντ Εστέν, με την οποία προτείνει ένα συγκεκριμένο οργανόγραμμα της «ευρωπαϊκής διπλωματικής υπηρεσίας» και τις αρμοδιότητες που θα πρέπει να υπαχθούν στον μελλοντικό υπουργό εξωτερικών της ΕΕ.

Κανείς από τους Γερμανούς πολιτικούς συντάκτες και τους ξένους ανταποκριτές που «βομβάρδισαν» τη Δευτέρα με ερωτήσεις τον κυβερνητικό εκπρόσωπο και τον εκπρόσωπο του Φίσερ -απόντων των δύο πρωταγωνιστών στο εξωτερικό- δεν αμφιβάλλει ούτε για το ότι το μήνυμα που εξέπεμψε ο Σρέντερ ήταν προσυνεννοημένο με τον Φίσερ, και ούτε για το ότι το «λανσάρισμα» της επιστολής του Φίσερ προς τον Ντ Εστέν ήταν μία «διαρροή» εν αγνοία του Φίσερ…

Μέχρι πρότινος ο Φίσερ δήλωνε ότι είναι «πολύ ευχαρίστως υπουργός εξωτερικών της Γερμανίας» και ότι επιθυμεί να συνεχίσει απερίσπαστος το έργο του, αλλά «τίποτε άλλο». Εντούτοις, στην τελευταία του συνέντευξη στην εβδομαδίαια πολιτική εφημερίδα Die Zeit την περασμένη Πέμπτη, στην ερώτηση για το αν έχει ήδη κατασταλάξει στο ποιο είναι το αγαπημένο του ιταλικό ρεστοράν στις Βρυξέλλες, απαντούσε «ψυλλιασμένος» και κατηγορηματικά: «Για ποιον λόγο; Δεν χρειάζομαι κάποιο μόνιμο στέκι στις Βρυξέλλες και δεν πρόκειται να το χρειαστώ και στο μέλλον…»

Η τακτική Φίσερ – Τα αντικειμενικά προβλήματα

Η τακτική του Φίσερ (αλλεπάλληλες κατηγορηματικές αρνήσεις για την ύπαρξη βλέψεων στο αξίωμα του «Ο κ. Ευρώπη» και μία πολιτική διαρροών που υπογραμμίζουν όχι μόνον το ενδιαφέρον του για το αξίωμα, αλλά και το ότι «είναι κομμένο και ραμμένο στα μέτρα του») είναι λίγο-πολύ εύκολα ερμηνεύσιμη:

Καταρχήν δεν ήθελε και δεν θέλει να «κάψει» την υποψηφιότητά του με την πρόωρη προβολή της. Κατα δεύτερο λόγο, ο Φίσερ είναι εν επιγνώσει ότι μπορεί μεν να είναι ο δημοφιλέστερος πολιτικός στη Γερμανία, αλλά ότι αυτό δεν είναι συνώνυμο με την απήχηση και την αποδοχή του σε πανευρωπαϊκή κλίμακα, όπου εξαιτίας της εναντίωσης της γερμανικής κυβέρνησης στον πόλεμο του Ιράκ και της συμμετοχής της στην «πρωτοβουλία των τεσσάρων» για τη δημιουργία μίας Αμυντικής Ένωσης, μπορεί να αντιμετωπιστεί ως εκπρόσωπος της «αντιαμερικανικής» γραμμής και των επιδιώξεων «ηγεμόνευσης» της ΕΕ από τον «γαλλογερμανικό άξονα».

Κατά τρίτο λόγο, είναι πολλά τα στοιχεία που συνηγορούν ότι μπορεί μεν ο Φίσερ να επιθυμεί να αναλάβει ένα τέτοιο αξίωμα, αλλά δεν είναι διατεθημένος να το διεκδικήσει πάση θυσία με κίνδυνο να αποτύχει και συναρτά την απόφαση της δημόσιας διεκδίκησης από την διευθέτηση ορισμένων «εκκρεμοτήτων» και, κυρίως, από το κατά πόσο η προετοιμασία του εδάφους μπορεί να διασφαλίσει τις καλύτερες δυνατές προϋποθέσεις για την επίτευξη του στόχου.

Στις προς διευθέτηση «εκκρεμότητες», πάντως, ανήκει πρωταρχικά η διασφάλιση της συνέχειας στους κόλπους της γερμανικής κυβέρνησης, δεδομένου ότι αν τελικά ο Φίσερ αποφασίσει να επιχειρήσει την μετακόμιση στις Βρυξέλλες, πρέπει να το δηλώσει το αργότερο μέχρι την άνοιξη του 2004 -μεσούσης δηλαδή της θητείας της «κοκκινοπράσινης» κυβέρνησης- όπου θα «χηρέψουν» τα αξιώματα του αντικαγκελαρίου και του υπουργού εξωτερικών και, σημαντικότερο ίσως, θα εκλείψει εκείνη η προσωπικότητα από τις τάξεις του μικρότερου εταίρου στον κυβερνητικό συνασπισμό, που αποτελεί την εγγύηση της δυνατότητας συνεργασίας SPD-Πρασίνων σε εθνικό επίπεδο.

Σρέντερ: Έκανε «την ανάγκη φιλοτιμία»;

Οι δημόσιες «ευλογίες» του Σρέντερ, πάντως, υποδηλώνουν ότι «κάποια πράγματα» έχουν συζητηθεί μεταξύ των δύο κορυφαίων ηγετών του κυβερνητικού συνασπισμού και ότι τα προβλήματα που θα δημιουργήσει μία αποχώρηση του Φίσερ από τη γερμανική κυβέρνηση θεωρούνται, αν μη τι άλλο, αντιμετωπίσιμα, ενώ αδιευκρίνιστη παραμένει η κατάσταση για τις επιπτώσεις της στους κόλπους των Πρασίνων.

Ορισμένοι ωστόσο πολιτικοί αναλυτές θεωρούν πως ο Σρέντερ, με τη δημόσια υποστήριξη της υποψηφιότητας του Φίσερ για το αξίωμα του υπουργού εξωτερικών της ΕΕ «έκανε απλώς την ανάγκη φιλοτιμία» εκτιμώντας ότι δεν μπορεί να κρατήσει άλλο τον Φίσερ στο Βερολίνο.

Κεντρικό επιχείρημα της άποψης αυτής είναι ότι η επιθυμία του Φίσερ να δοκιμάσει μία νέα πρόκληση -αφού κατέκτησε ό,τι ήταν δυνατόν να κατακτηθεί για έναν «πράσινο» πολιτικό στην κορυφή της πυραμίδας της εξουσίας- είναι τόσο ισχυρή που δεν αφήνει άλλα περιθώρια.

Η συλλογιστική αυτή θεωρεί δεδομένα αφενός μεν ότι οι πολιτικές φιλοδοξίες του Φίσερ παραμένουν αμείωτες και αφετέρου ότι στη Γερμανία ο Φίσερ έχει εξαντλήσει τα όριά του -το μέγεθος των Πρασίνων δεν του επιτρέπει να γίνει καγκελάριος, ενώ και στο κόμμα του, μπορεί να είναι μεν ο αδιαφιλονίκητος «άτυπος» ηγέτης, αλλά δεν υπάρχει καμία ορατή προοπτική να γίνει ποτέ και πρόεδρός του. Το «δια ταύτα» της συλλογιστικής αυτής οδηγεί τον Γιόσκα Φίσερ στις Βρυξέλλες.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ