Τη Δευτέρα παραδίδει ο Κόφι Ανάν το σχέδιο λύσης του Κυπριακού

28

Ειδοποίηση προς τον Κύπριο πρόεδρο Γλαύκο Κληρίδη και τον Τουρκοκύπριο ηγέτη Ραούφ Ντενκτάς φέρεται να απέστειλε ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών Κόφι Ανάν, ζητώντας τους -σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις- να συναντηθούν στις 5:00 μ.μ. της Δευτέρας με εκπροσώπους του προκειμένου να λάβουν το σχέδιο επίλυσης του Κυπριακού.

Το σχέδιο θα επιδώσει στον πρόεδρο Κληρίδη ο ειδικός σύμβολος του κ. Ανάν Αλβαρο ντε Σότο, ο οποίος επιστρέφει την Κυριακή στη Λευκωσία. Για την τουρκοκυπριακή πλευρά το έγγραφο θα παραλάβει από τον αναπληρωτή του ΓΓ του ΟΗΕ σερ Κίραν Πρέντεργκαστ στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών, ο στενός συνεργάτης του Ντενκτάς, Εργκούν Ολγκιούν. Την ώρα εκείνη ο κατοχικός ηγέτης θα έχει συνάντηση με τους θεράποντες ιατρούς του.

Ανάλογες ειδοποιήσεις στάλθηκαν και προς τους μονίμους αντιπροσώπους των τριών εγγυητριών δυνάμεων Ελλάδας, Τουρκίας και Βρετανίας, οι οποίοι επίσης θα έχουν συναντήσεις τη Δευτέρα με τον κ. Πρέντεργκαστ στην έδρα του διεθνούς οργανισμού.

Το σχέδιο θα συνοδεύεται απο επιστολή του κ. Ανάν προς όλους τους ενδιαφερομένους να φανούν αντάξιοι της ιστορικής συγκυρίας και να επιδείξουν την αναγκαία πολιτική βούληση για να καταλήξουν σε συμφωνία πριν απο τη σύνοδο κορυφής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην Κοπεγχάγη.

Πάντως, ο Κύπριος κυβερνητικός εκπρόσωπος Μιχάλης Παπαπέτρου προειδοποίησε σε συνένετυξή του ότι το σχέδιο Ανάν θα είναι «χειρότερο από τις ιδέες Γκάλι» καθώς «ο χρόνος εμπεδώνει τα τετελεσμένα της εισβολής».

Από την πλευρά του, ο Ραούφ Ντενκτάς είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον πρόεδρο του τουρκικού Ρεμπουπλικανικού Λαϊκού Κόμματος Ντενίζ Μπαϋκάλ, στον οποίο εξέφρασε το φόβο του πως το σχέδιο Ανάν περιέχει απαράδεκτα στοιχεία για την Τουρκία και την τουρκοκυπριακή πλευρά.

Ο κ. Μπαϋκάλ δήλωσε επίσης ότι ο κ. Ντενκτάς θεωρεί πως οι μετεκλογικές διαδικασίες αφήνουν πολύ λιγο χρόνο στην Αγκυρα για «τις επιβαλλόμενες ενέργειες προς τον ΟΗΕ».

Τι περιλαμβάνει το σχέδιο Ανάν

Η τηλεόραση του ΡΙΚ έδωσε τις δικές της πληροφορίες για το περιεχόμενο του πολυσέλιδου εγγράφου που αναμένεται να κατατεθεί τη Δευτέρα στα ενδιαφερόμενα μέρη και περιγράφεται ως δημιουργία νέου κράτους.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες αυτές, ο ΓΓ του ΟΗΕ προτείνει τρία εναλλακτικά συστήματα άσκησης της εκτελεστικής εξουσίας:

* Το βελγικό μοντέλο, με εκ περιτροπής προεδρία και εκ περιτροπής πρωθυπουργία.
* Το ελβετικό μοντέλο με έξι Ελληνοκύπριους υπουργούς και τρεις Τουρκοκύπριους, ή τρεις και δύο αντιστοίχως. Η πλειοψηφία απαιτεί μία τουλάχιστον ψήφο Τουρκοκύπριου.
* Το σύστημα της Ζυρίχης, με εκτελεστικό πρόεδρο και αντιπρόεδρο και δικαίωμα βέτο. Τα δύο μέρη θα έχουν δυνατότητα επιλογής για συμφωνία σε συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα.

Στη νομοθετική εξουσία καθιερώνεται η Ανω Βουλή με ίση εκπροσώπηση και η Κάτω Βουλή με αναλογία Ελληνοκυπρίων – Τουρκοκυπρίων δύο προς ένα. Η έγκριση νόμων απαιτεί πλειοψηφία και στα δύο σώματα.

Στο ζήτημα της ιθαγένειας προτείνεται πρωτογενής ιθαγένεια από το κεντρικό κράτος και δευτερογενής από τα κρατίδια.

Στη διεθνή εκπροσώπηση -ιδίως στην Ευρωπαϊκή Ένωση- προτείνεται το βελγικό μοντέλο. Στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο θα μπορεί να συμμετέχει και υπουργός από τα κρατίδια αλλά θα ομιλεί εξ ονόματος του κεντρικού κράτους.

Στο σχέδιο Ανάν δεν θα υπάρχει χάρτης με σαφή οριοθέτηση, αλλά θα τεθούν δύο κριτήρια: Πρώτον, διακύμανση ποσοστού εδάφους 27-30% υπό τουρκοκυπριακή διοίκηση, και, δεύτερον, επιστροφή έως και 40% των προσφύγων υπό ελληνική διοίκηση με βάση την απογραφή του 1960.

Η επιστροφή των προσφύγων υπό τουρκική διοίκηση τίθεται σε ασφυκτικούς περιορισμούς. Θα αυξάνεται κλιμακωτά από το 5% του πληθυσμού που θα ζει στο βόρειο κρατίδιο για να φθάσει στο 20% σε είκοσι χρόνια. Μετά την πάροδο 20 χρόνων, το ποσοστό θα ανέλθει στο 33%. Αναλόγως θα ρυθμιστεί και το δικαίωμα εγκατάστασης.

Το θέμα των εποίκων ρυθμίζεται σε βάρος των ελληνικών θέσεων. Θα αποκτήσουν κυπριακή υπηκοότητα όσοι ήταν στα Κατεχόμενα για συγκεκριμένο διάστημα και υπολογίζεται ότι μόνο 35.000 θα φύγουν.

Στο θέμα της ασφάλειας προβλέπεται η εγκατάσταση πολυεθνικής δύναμης. Οι εγγυήσεις της Ζυρίχης, ωστόσο, με επεμβατικά δικαιώματα, θα εξακολουθήσουν να ισχύουν και θα ενεργοποιούνται αν η πολυεθνική δύναμη δεν μπορεί να φέρει σε πέρας την αποστολή της.

Προτείνεται και μηχανισμός επίλυσης αδιεξόδων. Αν παραλύσει το κεντρικό κράτος, επιτροπή από τρεις ελληνοκύπριους, τρεις τουρκοκύπριους και τρεις ξένους, θα λαμβάνει δεσμευτικές αποφάσεις, εντός δέκα ημερών.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ