Κυριακή 26 Απριλίου 2026
weather-icon 15o
Φτώχεια και «τρομοκρατία» δεν συνδέονται, τουλάχιστον όχι κατά τρόπο γραμμικό

Φτώχεια και «τρομοκρατία» δεν συνδέονται, τουλάχιστον όχι κατά τρόπο γραμμικό

Μετά την 11η Σεπτεμβρίου τέθηκε το ερώτημα αν η φτώχεια ευθύνεται για την «τρομοκρατία». Απαντώντας εμμέσως καταφατικά, οι πλούσιες χώρες εκδηλώνουν εκ νέου ενδιαφέρον για τις φτωχότερες. Τα στοιχεία, ωστόσο, λένε άλλα και το ερώτημα παραμένει.

27

Τα γεγονότα της 11ης Σεπτεμβρίου 2001 υποχρέωσαν τις πλούσιες χώρες να απαντήσουν σε ένα ερώτημα που στην ουσία δεν τους είχε τεθεί: Μήπως υπεύθυνες για την «τρομοκρατία» είναι η φτώχεια και η υπανάπτυξη; Οι πλούσιες χώρες εκδηλώνουν επανειλημμένα τους τελευταίους μήνες το ενδιαφέρον τους για τις φτωχές χώρες δίνοντας εμμέσως δίκιο σε εκείνους απαντούν καταφατικά.

Όμως, όπως υποστηρίζει ο αναλυτής Ντανιέλ Κοέν σε άρθρο του στη γαλλική εφημερίδα Le Monde, η σχέση αυτή δεν είναι τόσο σαφής. Βεβαίως δεν μπορεί κανείς παρά να εκφράσει την ικανοποίησή του για αυτό το ενδιαφέρον και να χειροκροτήσει κάθε κίνηση που μπορεί να ανακόψει την μείωση της αναπτυξιακής βοήθειας. Οτιδήποτε φέρνει στο προσκήνιο τη βοήθεια προς τις φτωχές χώρες είναι θετικό. Αναρωτιέται όμως κανείς αν αυτό το «οτιδήποτε» περιλαμβάνει και τον Οσάμα Μπιν Λάντεν.

Η σύνδεση της αναπτυξιακής βοήθειας με τον αγώνα κατά της τρομοκρατίας ενέχει, κατά τον αρθρογράφο, ένα διπλό κίνδυνο. Αφενός να μειωθεί η βοήθεια όταν υποχωρήσει η τρομοκρατία, αφετέρου να πειστούν οι φτωχές χώρες μια τέτοια σχέση πράγματι υπάρχει. Η ιδέα ότι η αναπτυξιακή βοήθεια συμβάλλει στον «αγώνα κατά της τρομοκρατίας», σημειώνει ο Ντανιέλ Κοέν, επαναφέρει στο προσκήνιο την παλιά εξίσωση του 19ου αιώνα: εργατική τάξη ίσον επικίνδυνη τάξη.

Σε έρευνες που έχουν γίνει από το Εθνικό Γραφείο Οικονομικής Έρευνας των ΗΠΑ απορρίπτεται κατηγορηματικά κάθε ιδέα μιας μηχανιστικής σύνδεσης ανάμεσα στην οικονομική κατάσταση και την τάση προς την «πολιτική τρομοκρατία» (δηλαδή τη βία εναντίον αμάχων με πολιτικούς σκοπούς). Ότι οι πιο φτωχοί έχουν την τάση να κλέψουν ένα αυτοκίνητο ή ένα κινητό τηλέφωνο δεν είναι περίεργο. Όπως δεν είναι περίεργο ότι στις πλούσιες χώρες κλέβονται δύο με τρεις φορές περισσότερα αυτοκίνητα απ όσα στις φτωχές χώρες. Αλλο η κλοπή, όμως, και άλλο να βάζεις βόμβες.

Εντυπωσιακά είναι και τα αποτελέσματα αντίστοιχων μελετών στην Παλαιστίνη. Έρευνα που διεξήγαγε το Παλαιστινιακό Κέντρο Πολιτικής και Ερευνών, έδειξε ότι την περίοδο 1998-2000, πριν δηλαδή ξεσπάσει η Ιντιφάντα, οι περισσότεροι Παλαιστίνιοι ήταν αισιόδοξοι για την οικονομική τους κατάσταση. Η εκτίμηση αυτή αφορά και στους δράστες των τρομοκρατικών επιθέσεων.

Μία μελέτη για τα μέλη της Χεζμπολάχ του Λιβάνου δείχνει ότι προέρχονται από στρώματα πιο εύπορα και πιο μορφωμένα από το μέσο όρο, ενώ μια άλλη μελέτη των Ηνωμένων Εθνών για τους δράστες των επιθέσεων αυτοκτονίας στο Ισραήλ δείχνει επίσης ότι κανείς από αυτούς δεν ήταν αμόρφωτος, φτωχός ή έστω ψυχολογικά ασταθής. Οι περισσότεροι προέρχονταν από τη μεσαία τάξη και, με εξαίρεση τους φυγάδες, οι περισσότεροι είχαν δουλειά.

Έτσι, υποστηρίζει ο Ντανιέλ Κοέν, μοιάζει λάθος να υποστηρίζεται ότι η φτώχεια των ανθρώπων ή των χωρών ευθύνεται για την πολιτική βία. Η εικόνα του τρομοκράτη που στρατολογείται στις παραγκουπόλεις δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχει σχέση ανάμεσα στη φτώχεια και τη βία εν γένει. Μια μελέτη που έγινε στις ΗΠΑ και στον Καναδά δείχνει ότι οι ανισότητες ως προς το εισόδημα σε τοπικό επίπεδο (αλλά όχι το ίδιο το εισόδημα) εξηγούν σε μεγάλο βαθμό γιατί η εγκληματικότητα είναι διαφορετική στις δύο χώρες. Η μάχη κατά των ανισοτήτων και του αποκλεισμού παραμένει έτσι ο καλύτερος τρόπος για το ξερίζωμα της βίας.

Όταν μιλάμε όμως για πολιτική βία, καταλήγει το άρθρο, η οικονομική ανάπτυξη δεν είναι ο βασικός παράγων.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,ΑΠΕ

Ακολουθήστε το in.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις

in.gr | Ταυτότητα

Διαχειριστής - Διευθυντής: Λευτέρης Θ. Χαραλαμπόπουλος

Διευθύντρια Σύνταξης: Αργυρώ Τσατσούλη

Ιδιοκτησία - Δικαιούχος domain name: ALTER EGO MEDIA A.E.

Νόμιμος Εκπρόσωπος: Ιωάννης Βρέντζος

Έδρα - Γραφεία: Λεωφόρος Συγγρού αρ 340, Καλλιθέα, ΤΚ 17673

ΑΦΜ: 800745939, ΔΟΥ: ΚΕΦΟΔΕ ΑΤΤΙΚΗΣ

Ηλεκτρονική διεύθυνση Επικοινωνίας: in@alteregomedia.org, Τηλ. Επικοινωνίας: 2107547007

ΜΗΤ Αριθμός Πιστοποίησης Μ.Η.Τ.232442

Κυριακή 26 Απριλίου 2026
Cookies