«Η Ελλάδα στο μεταίχμιο ενός νέου κόσμου»: Τρεις τόμοι για το σχέδιο Μάρσαλ
Η τρίτομη έκδοση του υπουργείου Εξωτερικών με τίτλο «Η Ελλάδα στο μεταίχμιο ενός νέου κόσμου», παρουσιάστηκε την Τετάρτη. Στο έργο παρουσιάζονται στοιχεία για το Σχέδιο Μάρσαλ και το Δόγμα Τρούμαν μέσα από μια τεκμηριωμένη και καθαρά ελληνική ματιά.
Η τρίτομη έκδοση του υπουργείου Εξωτερικών, με τίτλο «Η Ελλάδα στο μεταίχμιο ενός νέου κόσμου», παρουσιάστηκε την Τετάρτη από τον Γιώργο Παπανδρέου, τον Αμερικανό πρέσβη Τόμας Μίλλερ και το διευθυντή του ΕΛΙΑΜΕΠ Θεόδωρο Κουλουμπή. Στους τρεις τόμους παρουσιάζονται στοιχεία για το Σχέδιο Μάρσαλ και το Δόγμα Τρούμαν μέσα από μια τεκμηριωμένη και καθαρά ελληνική ματιά.
Η κρίσιμη για ολόκληρη την Ευρώπη και την Ελλάδα προσπάθεια ανόρθωσης από τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο, με τη βοήθεια του Προγράμματος Ευρωπαϊκής Ανασυγκρότησης, γνωστού ως σχέδιο Μάρσαλ, και η εφαρμογή του με πολλά άγνωστα στοιχεία στοιχειοθετούν ένα μοναδικό εκδοτικό έργο, που βασίζεται στη συλλογή και την επεξεργασία τριών και πλέον χιλιάδων εγγράφων.
Στα 188 διπλωματικά και ιστορικά έγγραφα των ετών 1943-1951, που περιλαμβάνονται στο 2ο και 3ο τόμο της έκδοσης, περιγράφονται τα ελληνικά αιτήματα της περιόδου 1943-1946 για προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού, επισιτισμό και άλλες επείγουσες οικονομικές ανάγκες, που βίωνε δραματικά η χώρα. Επίσης, περιγράφονται οι αντιδράσεις του 1947, σε Ελλάδα και Ευρώπη, από την εξαγγελία του Δόγματος Τρούμαν και την ομιλία του Μάρσαλ για την ανασυγκρότηση της Ευρώπης, καθώς επίσης και η στάση της Ρωσίας, όπως και πολλά ιστορικά στοιχεία, που παρουσιάζονται για πρώτη φορά στη δημοσιότητα.
Πρόκειται για μία πολύτιμη έκδοση, όπως την χαρακτήρισε και ο υπουργός Εξωτερικών κ. Γιώργος Παπανδρέου, όχι μόνο για τους αναγνώστες, τους ιστορικούς και τους επιστήμονες, αλλά κυρίως για τη γενιά που έζησε τα δραματικά γεγονότα εκείνης της εποχής.
Το Σχέδιο Μάρσαλ και η σημασία του είναι αποτυπωμένο στη συνείδηση της διεθνούς κοινότητας μέχρι σήμερα, είπε ο κ. Παπανδρέου εξηγώντας ότι από πριν λίγα χρόνια μιλούσαμε για ένα σχέδιο Μάρσαλ για τα Βαλκάνια, όπως και σήμερα μιλούμε για ένα πιθανό σχέδιο Μάρσαλ για τη Μ. Ανατολή. Παράλληλα, έρχεται στο νου ότι με το σχέδιο Μάρσαλ και το Δόγμα Τρούμαν η Ευρώπη χωρίστηκε στα δύο και ξεκίνησε ο ψυχρός πόλεμος, συμπλήρωσε.
Ο Τ.Μίλερ εξέφρασε την ευγνωμοσύνη του στην ελληνική κυβέρνηση και το υπουργείο Εξωτερικών για την έκδοση του έργου, αλλά και τα συγχαρητήρια του στην ομάδα των επιστημόνων για τη σκληρή δουλειά που χρειάστηκε. Την 11η Σεπτεμβρίου, τόνισε ο ίδιος, ζητήσαμε από τους συμμάχους μας να σταθούν στο πλευρό μας και αισθάνομαι μεγάλη τιμή και ικανοποίηση που η Ελλάδα στάθηκε στο πλευρό μας.
Από την πλευρά του, ο Θ.Κουλουμπής τόνισε ότι η έκδοση αυτή προσδίδει επιτέλους και μερικές ελληνικές ψηφίδες στην ιστορία. Ποιος ευθύνεται για εκείνα τα χρόνια; Στο ερώτημα αυτό η έκδοση δίνει την δυνατότητα απαντήσεων και ανατροπής θεωρήσεων που μας έβλεπαν, όπως είπε, ως μια άβουλη μάζα που σμιλεύτηκε από τον εξωτερικό παράγοντα, καθώς υπήρχαν και τα ποσοστά ευθύνης από τους εσωτερικούς παράγοντες. Και ένας από αυτούς στην μεταπολεμική Ελλάδα ήταν το έλλειμμα ηγεσίας.