Σοβαρές πολιτικές και γεωπολιτικές εξελίξεις προοιωνίζεται η χθεσινή ηχηρή παρέμβαση του υφυπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Γουές Μίτσελ, οποίος είναι αρμόδιος για την ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου.

Ο Μίτσελ, ο οποίος είχε επισκεφτεί πρόσφατα την Κύπρο αλλά και την Τουρκία και διαμόρφωσε ίδια γνώμη για την κατάσταση που επικρατεί, ήταν ιδιαίτερα σκληρός με την Αγκυρα. Πρόκειται, σύμφωνα με καλά ενημερωμένες διπλωματικές πηγές, η συνέχεια του «ψυχρού πολέμου» μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας και η διάρρηξη των σχέσεων των δύο παραδοσιακών συμμάχων.

Οι «ατάκες» του Γουές Μίτσελ και τα μηνύματα που εστάλησαν στην Αγκυρα, κάνοντας περισσότερο αίσθηση ήταν:

  1. «Η τουρκική πλευρά θα πρέπει να περιμένει πως σε περίπτωση που προχωρήσει στην αγορά σύγχρονων ρωσικών οπλικών συστημάτων, αυτό θα επηρεάσει τη συμμετοχή της στα προγράμματα στρατιωτικής και βιομηχανικής συνεργασίας με τις ΗΠΑ. Και αυτό νομίζω ότι περιλαμβάνει και τα F-35».
    «Καταστήσαμε σαφές σε όλες τις επαφές μας με τους Τούρκους αξιωματούχους ότι αν αποφασίσουν να προχωρήσουν στην αγορά των S-400, θα υπάρξουν συνέπειες».
  2. Οι ΗΠΑ συνεχίζουν να στηρίζουν το δικαίωμα της Κυπριακής Δημοκρατίας να προχωρήσει στην εκμετάλλευση των φυσικών πόρων που βρίσκονται εντός της ΑΟΖ της. Η αμερικανική κυβέρνηση έχει ενημερώσει με σαφήνεια την Άγκυρα ότι η παρενόχληση των γεωτρήσεων στην ΑΟΖ της Κύπρου δεν είναι κάτι που θα επιτρέψουμε να περάσει απαρατήρητο».
  3. «Δουλεύουμε με αποφασιστικότητα για να σταθεροποιήσουμε τη σχέση με την Τουρκία και να τη διατηρήσουμε σε μια δυτική στρατηγική τροχιά. Μια κατάρρευση αυτής της σχέσης θα προκαλούσε μια ζημία στην εθνική ασφάλεια των ΗΠΑ που θα διαρκούσε για πολλές γενεές».
  4. «Καλλιεργούμε την Ελλάδα ως έναν πόλο σταθερότητας στην Ανατολική Μεσόγειο και στα Δυτικά Βαλκάνια… Με την Ελλάδα είχαμε ήδη ξεκινήσει μια στενότερη σχέση από την προηγούμενη κυβέρνηση, πάνω στην οποία τώρα στηριζόμαστε για να την ενισχύσουμε».

«Συμμορφωθείτε», το μήνυμα

Πρόκειται για αυστηρά μηνύματα «συμμόρφωσης» των Αμερικανών που μπορούν και να προαναγγέλλουν ανατροπή στις γεωπολιτικές ισορροπίες. Να απομονωθεί δηλαδή η Τουρκία από τις ΗΠΑ και να πάψει να είναι ο «χωροφύλακας» της περιοχής, και να ενισχυθεί ο ρόλος της Ελλάδας. Μην ξεχνάμε τις προθέσεις για αποχώρηση της βάσης του Ιντσιρλίκ, τα αμερικανικά drones στη Λάρισα και τις γενικότερες αναβαθμισμένες επαφές της Ουάσιγκτον στην Αθήνα, βοηθούντος και του πρέσβη, Τζ. Πάιατ.

Και που όλα αυτά συνδέονται ασφαλώς με το ενεργειακό πόκερ που παίζεται στην κυπριακή ΑΟΖ με την εμπλοκή μεγάλων κολοσσών και φυσικά της Αιγύπτου, της Ελλάδας και του Ισραήλ.

Αλλωστε και η συνάντηση Πομπέο με Τσαβούσογλου δεν έβγαλε κάποιες θετικές ειδήσεις για τις σχέσεις των δύο χωρών.

Είναι φανερό αφενός ότι η Αγκυρα επιδιώκει στρατηγική συνεργασίας με τη Μόσχα, κάτι που ενοχλεί την Ουάσιγκτον. Και αφετέρου θέλει ο Ταγίπ Ερντογάν να πατήσει πόδι στα πλούσια σε κοιτάσματα οικόπεδα της Κύπρου.

Για το λόγο αυτό προχώρησε στην αγορά γεωτρύπανου, του «Πορθητή» ο οποίος την περασμένη εβδομάδα βγήκε βόλτα στο Αιγαίο, στα ανοικτά της Αττάλειας. Με την κίνηση αυτή η Αγκυρα θέλησε να δηλώσει παρών στις εξελίξεις και να υπενθυμίσει ότι ο σχεδιασμός της είναι οι γεωτρήσεις στην ΑΟΖ της Κύπρου, κάτι που θα συνιστά βεβαίως πολεμική ενέργεια.

Οι Αμερικανοί δεν προτίθεται να αφήσουν την Τουρκία να έρθει πιο κοντά με τη Ρωσία, έπειτα από την συμφωνία για το πυρηνικό εργοστάσιο στο Ακούγιου αλλά και το deal για τους ρωσικούς υπερσύγχρονους πυραύλους. Δεν αποκλείεται επομένως να προχωρήσει ακόμη και στη λήψη μέτρων – κυρώσεων που θα αφορά εξοπλιστικά προγράμματα, κι όχι μόνο. Αλλωστε, μην ξεχνάμε ότι μια ταξιδιωτική οδηγία προς τους Αμερικανούς τουρίστες θα έπληττε καίρια τον τουρισμό της Τουρκίας.

Οσο για την υπόθεση των ερευνών για υδρογονάνθρακες; Πολλοί το συνδέουν και με την επίλυση του Κυπριακού. Αυτό θέλουν οι μεγάλες εταιρείες και πιέζουν τις κυβερνήσεις τους. Να μην υπάρχει ένταση στην περιοχή. Ενδεχομένως, μετά τις τουρκικές εκλογές να υπάρξει νέα προσπάθεια συμβιβασμού Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων.