36

Ίχνη του χαμένου ινδονησιακού πολιτισμού της Ταμπόρα εντοπίστηκαν κάτω από την τέφρα της ισχυρότερης ηφαιστειακής έκρηξης στην καταγεγραμμένη Ιστορία, στις 10 Απριλίου 1815, ανακοίνωσαν την Τρίτη ντόπιοι και Αμερικανοί ερευνητές.

Η καταστροφική έκρηξη του Όρους Ταμπόρα, πολύ ισχυρότερη από την έκρηξη που σάρωσε την Πομπηία, έθαψε τους 88.000 κατοίκους της νήσου Σουμπάουα κάτω από εκατομμύρια τόνους στάχτης.

Καθοδηγούμενοι από ραντάρ που διαπερνά το έδαφος, οι ερευνητές ανέσκαψαν μια θαμμένη πόλη που φιλοξενούσε 10.000 κατοίκους. Μέσα σε ένα στρώμα που χρονολογείται στην εποχή της έκρηξης, αποκάλυψαν τα ερείπια ενός αχυρόσπιτου, αγγεία, μπρούτζινα αντικείμενα, καθώς και τα απανθρακωμένα σώματα δύο ανθρώπων.

Ο σκελετός μιας γυναίκας βρέθηκε στο χώρο που πιθανότατα ήταν κουζίνα, δίπλα σε μια μεταλλική ματσέτα και ένα λιωμένο γυάλινο ποτήρι. Το σώμα ενός ακόμα ατόμου διακρίνεται λίγο πιο πέρα, μόλις έξω από την πόρτα του σπιτιού.

Σύμφωνα με τον ηφαιστειολόγο Χαραλντούρ Σίγκουρντσον του Πανεπιστημίου του Ρόουντ Αϊλαντ, επικεφαλής της αποστολής, η έκρηξη εκτίναξε 400 εκατομμύρια τόνους θειούχων αερίων στην ατμόσφαιρα και προκάλεσε παγκόσμια ψύξη. Στη διάρκεια της «χρονιάς χωρίς καλοκαίρι», όπως την χαρακτήρισαν οι ιστορικοί, καλλιέργειες στο Μέιν των ΗΠΑ καταστράφηκαν από παγετό τον Ιούνιο, τον Ιούλιο και τον Αύγουστο, ενώ στη Γερμανία και τη Γαλλία επλήγησαν οι αμπελώνες και οι εκτάσεις με καλαμπόκι.

Ο πολιτισμός της Σουμπάουα προσέλκυσε το ενδιαφέρον ερευνητών από την εποχή που οι Ολλανδοί και Βρετανοί εξερευνητές επισκέφθηκαν την περιοχή στη δεκαετία του 1980 και παραξενεύτηκαν με τη γλώσσα των ιθαγενών, που δεν έμοιαζε με καμία άλλη στην Ινδονησία. Ορισμένοι μελετητές εκτιμούν ότι η τοπική γλώσσα πλησιάζει περισσότερο την ομιλία της Ινδοκίνας. Όμως λίγο αφότου οι πρώτοι δυτικοί έφτασαν στην Ταμπόρα, ολόκληρη η κοινωνία καταστράφηκε από την έκρηξη.

Σύμφωνα με τον Σίργκουντσον, τα ευρήματα υποδεικνύουν ότι οι κάτοικοι της Ταμπόρα ήταν από την Ινδοκίνα -για παράδειγμα, ορισμένα κεραμικά μοιάζουν με του Βιετνάμ. Ωστόσο άλλοι ειδικοί, όπως ο Τζον Μίκσικ, αρχαιολόγος του Εθνικού Πανεπιστημίου της Σιγκαπούρης, δεν πιστεύει ότι οι Ταμπόριοι κατάγονταν από την Ινδοκίνα.

Ίσως τα μυστικά του χαμένου πολιτισμού να μείνουν θαμμένα για πάντα κάτω από την τέφρα της έκρηξης. Το κατακλυσμιαίο φαινόμενο, σύμφωνα με τους ηφαιστειολόγους, ήταν τέσσερις φορές ισχυρότερο από την έκρηξη του Όρους Κρακατόα το 1883, η οποία συνοδεύτηκε από τον ισχυρότερο ήχο στην καταγεγραμμένη ιστορία.

Newsroom ΑΛΤΕΡ ΕΓΚΟ,Associated Press