Ανάμεσα
σε πολλούς, δύο κορυφαίοι Έλληνες γλωσσολόγοι ασχολήθηκαν
εκτενώς με τις ξένες λέξεις που εντάχθηκαν, προϊόντος του
χρόνου, στην ελληνική μας γλώσσα. Ο πατέρας της ελληνικής
γλωσσολογίας Γεώργιος Χατζιδάκις και ο πατέρας της νεοελληνικής
γραμματικής Μανόλης Τριανταφυλλίδης.
Στον πρώτο τόμο των "Απάντων" του, ο Μ.Τριανταφυλλίδης
αναφέρεται εκτενώς στις ξένες λέξεις και την ιστορία τους
λέγοντας χαρακτηριστικά ότι "ευτυχώς δεν υπάρχουν τελωνεία
γλωσσικά" και μπορούν οι λέξεις να ταξιδεύουν από γλώσσα
σε γλώσσα ικανοποιώντας τις διαρκώς διευρυνόμενες ανάγκες
των ανθρώπων.
Εξ αυτού λοιπόν και το δικό μας "Γλωσσικό τελωνείο".
Κάθε ξένη λέξη είναι μια ευκαιρία να μιλήσουμε καλύτερα
Ελληνικά, ενθυμούμενοι το -πολλές φορές περιπεσόν σε αχρηστία-
δικό μας αντίστοιχο.
Τώρα, αν κάνουμε ένα σύντομο νοητικό ταξίδι στους αρχαίους
μας, θα βρούμε στον Όμηρο μια ξένη λέξη, για την ακρίβεια
ένα ξένο ρήμα: στην περιγραφή του λιμένος του Φόρκυνος ο
Όμηρος γράφει "ένθα δ' έπειτα τιθαιβώσσουσι μέλισσαι"
(Ομήρου "Οδύσσεια" Ν 106). Το ρήμα "τιθαιβώσσω"
είναι ξένης προέλευσης, ενταγμένο πλήρως στο ελληνικό κλητικό
σύστημα...
Τί
κι αν είμαστε μικροί; Στηριζόμαστε σε ώμους γιγάντων. Μία
επίκαιρη αναφορά, έτσι για την ιστορία του πράγματος, επειδή
στη ζωή και την πολιτική (εσωτερική τέ και εξωτερική) τίποτε
δεν θεωρείται αυτονόητο:
Τί
δουλειά έχουν τα Αρχαία Ελληνικά στην Πύλη της Τεχνολογίας;
Τεχνολόγος, στις αρχαίες και ελληνιστικές εποχές ήταν ο
γραμματικός, ο φιλόλογος, ο γνώστης της γραμματικής και
του συντακτικού.
Ο
όρος 'τεχνολόγος' προέρχεται από την αρχαιότερη ελληνική
γραμματική, του Διονυσίου του Θρακός, η οποία τιτλοφορήθηκε
"Γραμματική Τέχνη", εξ ου και τεχνολόγος, ο ενασχολούμενος
με τη (γραμματική) τέχνη.
Γενικότερα ως 'Τεχνολογείν' ή 'Τεχνολογία' κατά τους αρχαίους
και τους ελληνιστικούς χρόνους νοείται η γραμματικοσυντακτική
ανάλυση κι ενασχόληση. Έτσι νομιμοποιείται η φιλοξενία των
αρχαίων ελληνικών γραμμάτων σε σύγχρονα τεχνολογικά δώματα.
Κολοφώνας
Δεν
υπάρχει αμφιβολία ότι στην προσπάθειά μας αυτή θα γίνουν
λάθη και αναχρονισμοί. Λάθη άλλωστε έκαναν και οι αρχαίοι.
Λάθη υπάρχουν και στην Καινή Διαθήκη. Το γεγονός αυτό όμως
δεν πρέπει να μας εμποδίσει να χρησιμοποιήσουμε τύπους από
ολόκληρη τη διαχρονία της ελληνικής γλώσσας -από το 800
π.Χ. και τον Όμηρο μέχρι την ελληνιστική περίοδο και τους
Βυζαντινούς συγγραφείς. Η δική σας ανταπόκριση θα κρίνει
την προσπάθειά μας και είτε θα την παύσει είτε θα την ισχυροποιήσει...
Κατηγορίες
