Ένας αναδυόμενος τομέας, ο ψηφιακός φαινότυπος, εκτιμά την υγεία και την ευημερία των ανθρώπων με βάση το ψηφιακό τους αποτύπωμα,  δηλαδή πόσο συχνά ποστάρουν στα σόσιαλ μίντια, πόσο γρήγορα κοιτάζουν τις επαφές τους, πόσο συχνά τσεκάρουν το κινητό τους τη νύχτα.

Εταιρείες τεχνολογίας παρακολουθούν την δραστηριότητα των χρηστών αναζητώντας αλλαγές στη συμπεριφορά τους οι οποίες, με την σειρά τους, δίνουν στοιχεία για την σωματική και την ψυχική τους υγεία.

Για παράδειγμα, ο μέσος άνθρωπος τσεκάρει ή χρησιμοποιεί το κινητό του κατά μέσο όρο 2.617 φορές τη μέρα. Μια εταιρεία παροχής υπηρεσιών υγείας μελέτησε τα τιτιβίσματα στο Twitter αναζητώντας ενδείξεις για διαταραχές ύπνου. Δεν είναι σαφές τι παραπάνω αποκάλυψε η έρευνα αυτή που δεν θα μπορούσαν να το είχαν μεταφέρει στον γιατρό τους εκείνοι που δυσκολεύονται να κοιμηθούν.

Άλλο παράδειγμα: αν ένα κοινωνικό άτομο σταματήσει ξαφνικά να στέλνει μηνύματα στους φίλους του, μπορεί αυτό να υποκρύπτει κατάθλιψη. Από την άλλη πλευρά, μπορεί απλώς να αποφάσισε να αλλάξει συνήθειες ή να έχει πολλή δουλειά.

Παρά τα ερωτήματα που υπάρχουν για την αποτελεσματικότητα τέτοιων ερευνών και τα ζητήματα ιδιωτικότητας, νέες εταιρείες τεχνολογίας αλλά και καθιερωμένοι κολοσσοί όπως το Facebook σπεύδουν να εισέλθουν στον τομέα του ψηφιακού φαινότυπου, έγραψαν οι New York Times. 

Το Facebook ανακοίνωσε πρόσφατα ότι μεταχειρίζεται τεχνητή νοημοσύνη για να εξετάζει προσεκτικά τα ποσταρίσματα και τα ζωντανά βίντεο για πιθανές ενδείξεις αυτοκτονικών τάσεων. Αν το σύστημα εντοπίσει φράσεις όπως «Μπορώ να βοηθήσω;» ή «Είσαι εντάξει;», ορίζει έναν συγκεκριμένο αλγόριθμο και ειδοποιεί την ομάδα επιθεώρησης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, το Facebook στέλνει στον χρήστη που έλαβε τα παραπάνω μηνύματα από τους φίλους του συμβουλές όπως «Κάλεσε μια γραμμή βοήθειας».

Το Facebook υποστηρίζει ότι εντόπισε περισσότερες από 100 τέτοιες περιπτώσεις σε ένα μήνα στις ΗΠΑ και σε άλλες χώρες αλλά δεν έχει δημοσιοποιήσει καμία μελέτη για την ακρίβεια του συστήματος ούτε για τους πιθανούς κινδύνους, όπως την πρόκληση δυσφορίας σε κάποιον χρήστη. «Το Facebook ασκεί ιατρική όχι μόνο χωρίς άδεια αλλά και χωρίς απόδειξη ότι αυτό που εφαρμόζει κάνει περισσότερο καλό παρά κακό», είπε στην αμερικανική εφημερίδα ο δρ Στιβ Στάινχαμπλ, διευθυντής ψηφιακής ιατρικής στο Scripps Translational Science Institute του Σαν Ντιέγκο. 

Επίσης, το Facebook δεν δίνει το δικαίωμα στους χρήστες να επιλέξουν να μην σαρώνονται τα ποσταρίσματά τους για ενδείξεις πιθανών αυτοκτονικών τάσεων.

Όσον αφορά την κατάθλιψη, η Mindstrong Health, μια start-up για την πνευματική υγεία στην Καλιφόρνια, έχει αναπτύξει μια πλατφόρμα που παρακολουθεί ασταμάτητα τις συνήθειες των χρηστών κινητών τηλεφώνων. Ανάμεσα στις 1.000 χρήσεις των κινητών που παρακολουθεί, είναι το πόσο γρήγορα τσεκάρει την λίστα των επαφών του ένας χρήστης προτού κάνει κλικ σε ένα όνομα _ αυτό, σύμφωνα με την εταιρεία, δείχνει πιθανές αλλαγές στις κινητικές δεξιότητες.   

Παρακολουθείται ακόμη και η παραδοσιακή χρήση του κινητού, η τηλεφωνική συνομιλία: η Sharecare, εταιρεία παροχής υπηρεσιών υγείας από την Ατλάντα, έχει μια εφαρμογή που αναλύει τα επίπεδα του στρες των χρηστών στη διάρκεια των τηλεφωνημάτων και στο τέλος κάθε τηλεφωνήματος στέλνει ένα μήνυμα στον χρήστη που λέει «φαινόσουν αγχωμένος» ή «φαινόσουν ισορροπημένος» και, επιπλέον, χαρακτηρίζει την σχέση ανάμεσα στον χρήστη και εκείνον με τον οποίον συνομιλούσε, πχ ως «κυριαρχίας» ή «στοργής». Η εταιρεία περιγράφει την υπηρεσία αυτή ως «συναισθηματική σέλφι».

Τάνια Μποζανίνου

in.gr