Τα 986 έφτασαν τα κρούσματα της ιλαράς στην Ελλάδα, σύμφωνα με στοιχεία του ΚΕΕΛΠΝΟ έως και την 31η Δεκεμβρίου. Η επιδημία ιλαράς βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες και έχει ήδη προκαλέσει τον θάνατο 48 ατόμων.

Συγκεκριμένα, στην Ελλάδα μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2017 έχουν καταγραφεί 968 κρούσματα ιλαράς, με μεγαλύτερη συχνότητα στη Νότια Ελλάδα, καθώς και δύο θάνατοι. Ο πρώτος αφορούσε βρέφος Ρομά 11 μηνών, ανεμβολίαστο, με υποκείμενη δυστροφία, το οποίο κατέληξε με κλινική εικόνα σηψαιμίας. Ο δεύτερος αφορούσε 17χρονο Ρομά, ανεμβολίαστο, που κατέληξε με κλινική εικόνα εγκεφαλίτιδας.

Από τα 968 δηλωθέντα κρούσματα, τα 539 κρούσματα νοσηλεύτηκαν και τα 114 κρούσματα  παρουσίασαν επιπλοκές (2 εγκεφαλίτιδα, 56 πνευμονία/πνευμονίτιδα, 5 κερατίτιδα, 12 βρογχίτιδα, 26 ωτίτιδα, 13 ήπια ηπατική διαταραχή). Για όλα τα υπόλοιπα κρούσματα η έκβαση ήταν ίαση.

Όπως έχει κατ’ επανάληψη αναφερθεί, η επιδημία ιλαράς στην Ελλάδα πλήττει κυρίως μικρά παιδιά από κοινότητες Ρομά, καθώς και άτομα 25-44 ετών από το γενικό πληθυσμό που είναι επίνοσα στην ιλαρά, μεταξύ των οποίων και επαγγελματίες υγείας που ήταν ανεμβολίαστοι ή ατελώς εμβολιασμένοι.

Σύμφωνα με το ΚΕΕΛΠΝΟ, η επιδημιολογική επιτήρηση της νόσου, και η έγκαιρη εφαρμογή προληπτικών μέτρων (εμβολιασμός) αποτελούν τα πλέον ενδεδειγμένα μέτρα για τον έλεγχο της νόσου.

Κεντρικό σημείο της στρατηγικής πρόληψης είναι ο εμβολιασμός με το μικτό εμβόλιο ιλαράς- ερυθράς-παρωτίτιδας (MMR), το οποίο είναι ένα ιδιαίτερα ασφαλές εμβόλιο, όπως έχει καταδειχθεί από την εμπειρία εμβολιασμού πολλών εκατομμυρίων παιδιών σε όλον τον κόσμο.

Υπενθυμίζεται ότι, η ιλαρά είναι ιογενής λοίμωξη που οφείλεται στον ιό της ιλαράς. Πρόκειται για RNA ιό που ανήκει στην ομάδα των παραμυξοϊών του γένους Morbillivirus. Διακρίνονται 3 στάδια της νόσου: το πρόδρομο (καταρροϊκό), το εξανθηματικό και το στάδιο της αποδρομής.

Ο χρόνος επώασης είναι 7-21 ημέρες (συνήθως 10-12 ημέρες από την έκθεση έως το πρόδρομο στάδιο και 14 ημέρες από την έκθεση έως την εμφάνιση του εξανθήματος).

Η ιλαρά μεταδίδεται από άτομο σε άτομο αερογενώς, με σταγονίδια και με άμεση επαφή με ρινικές ή φαρυγγικές εκκρίσεις ασθενών. Σπανιότερα, μεταδίδεται μέσω αντικειμένων προσφάτως μολυνθέντων με ρινοφαρυγγικές εκκρίσεις. Ο ιός της ιλαράς μπορεί να παραμείνει σε μολυσμένες επιφάνειες και στον περιβάλλοντα χώρο (σε σταγονίδια) μέχρι 2 ώρες μετά την αποχώρηση του ασθενούς.

Η ιλαρά παρουσιάζει πολύ υψηλή μεταδοτικότητα με ποσοστό δευτερογενούς προσβολής έως 90% μεταξύ επίνοσων ατόμων (π.χ. ατόμων που δεν έχουν ανοσοποιηθεί). Η μετάδοση γίνεται τέσσερις ημέρες πριν την έκθυση του εξανθήματος έως τέσσερις ημέρες μετά. Τα κρούσματα ιλαράς εμφανίζονται συνήθως στο τέλος του χειμώνα και τις αρχές της άνοιξης και η νόσος είναι πιο σοβαρή σε βρέφη και ενήλικες κυρίως λόγω επιπλοκών.

Εμβολιασμοί προσφύγων και Ρομά

Το ΚΕΕΛΠΝΟ σε συνεννόηση με το υπουργείο Υγείας, το διάστημα Μάρτιος 2016 – 15 Δεκεμβρίου 2017 χορήγησε 34.891 δόσεις MMR σε πρόσφυγες που διαμένουν στα κέντρα φιλοξενίας της ηπειρωτικής και νησιωτικής Ελλάδας με τη βοήθεια των συνεργαζόμενων ΜΚΟ που δραστηριοποιούνταν στα κέντρα φιλοξενίας.

Επίσης, από τον Αύγουστο του 2017 δεδομένου του χαμηλού ποσοστού εμβολιαστικής κάλυψης του πληθυσμού Ρομά, το ΚΕΕΛΠΝΟ προχώρησε σε μαζικό εμβολιασμό του παιδικού πληθυσμού προσφύγων-μεταναστών και Ρομά ηλικίας 12 μηνών έως 18 ετών έναντι της ιλαράς. Κατά το διάστημα 15 Αυγούστου 2017 – 15 Δεκεμβρίου 2017 πραγματοποιήθηκαν 5.048 δόσεις MMR σε καταυλισμούς Ρομά.

Μαίρη Μπιμπή

health.in.gr