Η αντιμετώπιση της αλλεργικής ρινίτιδας, όπως και των λοιπών αλλεργιών, βασίζεται στην αποφυγή των αλλεργιογόνων. Δεδομένου ότι τα σύννεφα των κόκκων γύρης μεταφέρονται από τον αέρα στις αστικές περιοχές, τα επίπεδα μπορεί να είναι υψηλά ακόμα και στο κέντρο των μεγάλων πόλεων, είναι δύσκολο δε να αποφύγετε τους κόκκους της γύρης.

Υπάρχουν, ωστόσο, ορισμένα μέτρα που μπορείτε να λάβετε ώστε να περιορίσετε την έκθεσή σας στη γύρη (βλέπε το παρακάτω πλαίσιο).

Μέτρα που μπορείτε να λάβετε για να περιορίσετε την έκθεσή σας στη γύρη

Αν και η αποφυγή ενός αερομεταφερόμενου αλλεργιογόνου όπως η γύρη μπορεί να είναι πρακτικά αδύνατη, μπορείτε να περιορίσετε την έκθεσή σας σε αυτήν με τους ακόλουθους τρόπους.

  • Να αποφεύγετε να βρίσκεστε σε εξωτερικό χώρο νωρίς το απόγευμα, όταν τα επίπεδα της γύρης βρίσκονται στο υψηλότερο σημείο τους.
  • Προσπαθήστε να μένετε μέσα όταν τα επίπεδα της γύρης είναι υψηλά.
  • Τις νύχτες με άπνοια, να κοιμάστε με τα παράθυρα του υπνοδωματίου σας κλειστά, ώστε η γύρη να μη μπορεί να εισέλθει.
  • Να φοράτε γυαλιά ηλίου για να εμποδίζετε τη γύρη να μπει στα μάτια σας.
  • Ζητήστε από κάποιον άλλο να κουρεύει το γρασίδι.
  • Όταν βρίσκεστε μέσα στο αυτοκίνητο, να έχετε τις πόρτες και τα παράθυρα κλειστά. Όταν πρόκειται να αγοράσετε καινούργιο αυτοκίνητο, προτιμήστε ένα με ειδικό φίλτρο στο σύστημα εξαερισμού.
  • Να κάνετε τις διακοπές σας σε παράκτιες περιοχές· η θαλάσσια αύρα κρατά τη γύρη στην ενδοχώρα.
  • Nα κάνετε μπάνιο και να λούζετε τα μαλλιά σας κάθε βράδυ, για να απαλλάσσεσθε από τους κόκκους της γύρης.

Τροφές και αλλεργική ρινίτιδα

Oι αλλεργίες τροφικής αιτιολογίας προκαλούν σπάνια συμπτώματα αλλεργικής ρινίτιδας. Μολαταύτα, ορισμένα άτομα διαπιστώνουν ότι ο αποκλεισμός των γαλακτοκομικών προϊόντων από τη δίαιτά τους τους ανακουφίζει, σε κάποιο βαθμό, από τα ρινικά τους συμπτώματα, και ιδιαίτερα τις υπερβολικές ρινικές εκκρίσεις. Υπάρχει διασταυρούμενη αντιδραστικότητα μεταξύ της γύρης των σημύδων και ορισμένων αλλεργιογόνων φρούτων, ιδίως των μήλων. Ένα στα είκοσι άτομα που έχουν χρόνια ρινίτιδα είναι ευαίσθητο στην ασπιρίνη και άλλα μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα όπως η ιβουπροφαίνη, που μπορούν να «πυροδοτήσουν» συμπτώματα και σχετίζονται με την ανάπτυξη ρινικών πολυπόδων.

Φάρμακα για την αλλεργική ρινίτιδα

Η αντιμετώπιση της αλλεργικής ρινίτιδας άλλαξε ριζικά χάρη στη δυνατότητα που απέκτησαν οι πάσχοντες να αγοράζουν σχεδόν όλα τα απαραίτητα φάρμακα χωρίς ιατρική συνταγή.

Αποσυμφορητικά

Τα πιο διαδεδομένα αποσυμφορητικά είναι η οξυμεταζολίνη και η ξυλομεταζολίνη υπό τη μορφή σταγόνων για τη μύτη ή σπρέι. Ενεργούν γρήγορα και συμβάλλουν αποφασιστικά στην αποσυμφόρηση της μύτης. Τα αποτελέσματά τους διαρκούν για μία σχετικά μικρή χρονική περίοδο όταν χρησιμοποιούνται κατ’ αυτόν τον τρόπο. Μία άλλη εναλλακτική λύση είναι οι σταγόνες εφεδρίνης.

Πολύ αποτελεσματικά είναι και τα τοπικά αποσυμφορητικά, αρκεί να θυμάστε ότι δεν πρέπει να τα χρησιμοποιείτε για περισσότερο από 14 ημέρες. Η μακρόχρονη χρησιμοποίησή τους μπορεί να προκαλέσει βλάβη στα εσωτερικά τοιχώματα της μύτης, κάνοντας τη συμφόρηση της μύτης χειρότερη μόλις περάσει η επήρεια του φαρμάκου. Ως εκ τούτου, μπαίνετε στον πειρασμό να τα χρησιμοποιείτε όλο και πιο συχνά προκειμένου να αποσυμφορήσετε τη μύτη σας. Τα αποσυμφορητικά είναι ιδιαίτερα χρήσιμα για την ανακούφιση της ρινικής συμφόρησης πριν από τη χρήση κάποιου αντιφλεγμονώδους φαρμάκου.

Αντιισταμινικά

Καθώς μπορείτε πλέον να αγοράσετε από το φαρμακείο τα σύγχρονα, μη καταπραϋντικά αντιισταμινικά της δεύτερης γενιάς, καλό είναι να προτιμάτε πάντα κάποιο από αυτά αντί για τα παλαιότερα καταπραϋντικά αντιισταμινικά όπως η χλωροφενιραμίνη ή η κλεμαστίνη.

Παρόλο που αυτά τα αντιισταμινικά επιφέρουν σπάνια υπνηλία, καλό είναι να προσέχετε όταν οδηγείτε και να αποφεύγετε την κατανάλωση υπερβολικής ποσότητας αλκοόλ. Σε ένα πολύ μικρό ποσοστό πασχόντων από αλλεργική ρινίτιδα, η αστεμιζόλη και η τερφεναδίνη έχουν συνδεθεί με την ανάπτυξη σοβαρών διαταραχών του καρδιακού ρυθμού. Κάτι τέτοιο έχει περισσότερες πιθανότητες να συμβεί εφόσον λαμβάνετε ταυτόχρονα το μυκητοκτόνο κετοκοναζόλη ή το αντιβιοτικό ερυθρομυκίνη.

Καθώς αυτά τα φάρμακα παρουσιάζουν ελάχιστες διαφορές ως προς την αποτελεσματικότητά τους, το καλύτερο είναι να αποφεύγετε εκείνα που μπορεί να επιφέρουν παρόμοιες ανεπιθύμητες ενέργειες. Η φεξοφεναδίνη είναι ενεργό προϊόν της τερφεναδίνης μετά τη διάσπασή της στο ήπαρ. Αντίθετα με την τερφεναδίνη, δεν επηρεάζει την καρδιά, είναι αποτελεσματική και ασφαλής και καλό είναι να προτιμάται της τερφεναδίνης. Η λοραταδίνη, η σεριτιζίνη και η φεξοφεναδίνη μπορεί να συσταθούν ως μη καταπραϋντικά και αποτελεσματικά αντιισταμινικά. Αυτά τα αντιισταμινικά πωλούνται χωρίς ιατρική συνταγή για την αντιμετώπιση της αλλεργικής ρινίτιδας σε παιδιά άνω των 12 ετών. O γιατρός, ωστόσο, μπορεί να σας γράψει αυτά τα αντιισταμινικά και για νεώτερα παιδιά. Η λοραταδίνη μπορεί να χορηγηθεί και σε παιδιά άνω των 2 ετών.

Δεν αντιδρά κάθε οργανισμός το ίδιο σωστά σε όλα τα αντιισταμινικά· μπορεί, λοιπόν, να χρειαστεί να δοκιμάσετε ένα ή δύο πριν βρείτε το σκεύασμα που σας ταιριάζει καλύτερα. Υπάρχει και ένα άλλο αντιισταμινικό, που ονομάζεται ακριβαστίνη, το οποίο διατίθεται προς το παρόν στη Μεγάλη Βρετανία μόνο από γιατρό. Χρειάζεται να το λαμβάνετε τρεις φορές την ημέρα. Τα αντιισταμινικά μπορεί να ψεκαστούν κατευθείαν μέσα στα ρουθούνια και υπάρχει και ένα σκεύασμα, η αζελαστίνη, που κυκλοφορεί ως ρινικό σπρέι το οποίο πρέπει να χρησιμοποιείται δύο φορές την ημέρα. Παρόλο που το σκεύασμα αυτό είναι πολύ αποτελεσματικό για την ανακούφιση των συμπτωμάτων της ρινίτιδας, δεν έχει, αντίθετα με τα αντιισταμινικά που λαμβάνονται από το στόμα, κανένα αποτέλεσμα στα αλλεργικά συμπτώματα που επηρεάζουν τα μάτια.

Αντιισταμινικά που διατίθενται χωρίς συνταγή γιατρού
Όλα τα ακόλουθα φάρμακα ανήκουν στην ομάδα των νεώτερων, μη καταπραϋντικών αντιισταμινικών που μπορείτε να αγοράσετε από τα φαρμακείο χωρίς ιατρική συνταγή.

Γενική ονομασία
Εμπορική ονομασία
Ημερήσια δόση
 ΣεριτιζίνηZirtec 10 mg κάθε πρωί
 ΛοραταδίνηCaritine 10 mg κάθε πρωί
 ΑστεμιζόληHismana 10 mg κάθε πρωί
 ΦεξοφεναδίνηTefast 120 mg κάθε πρωί

Αντιαλλεργικά σκευάσματα

Τα αντιαλλεργικά σκευάσματα αποτελούν ουσιαστικά τον στυλοβάτη της αγωγής για την πιο επίμονη ρινίτιδα και πρέπει να λαμβάνονται τακτικά. Το χρωμογλυκικό νάτριο εμποδίζει την αλληλεπίδραση μεταξύ αλλεργιογόνου και σιτευτικών κυττάρων, για απελευθέρωση ισταμίνης και λευκοτριένιων, που είναι υπεύθυνα για τα συμπτώματά σας. Είναι χρήσιμο για την επίμονη ρινίτιδα τόσο στους ενηλίκους όσο και στα παιδιά, και ως υδαρές σπρέι με 4% περιεκτικότητα μπορεί να χρησιμοποιηθεί από δύο έως τέσσερις φορές ημερησίως.

Το χρωμογλυκικό νάτριο είναι πολύ πιο αποτελεσματικό για την αντιμετώπιση της αλλεργικής επιπεφυκίτιδας και μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως σταγόνες για τα μάτια έως τέσσερις φορές την ημέρα ή ως αλοιφή για την αντιμετώπιση του κνησμού των βλεφάρων. Μπορείτε να αγοράσετε αυτά τα σκευάσματα, χωρίς συνταγή, από το φαρμακείο. Αυτές οι σταγόνες για τα μάτια περιέχουν ένα συντηρητικό που ονομάζεται βενζαλκόνιο και το οποίο προκαλεί ενίοτε μία αντίδραση αλλεργικού τύπου. Όταν χρησιμοποιείτε αυτές τις σταγόνες για τα μάτια ή την αλοιφή, δεν πρέπει να φοράτε μαλακούς φακούς επαφής, διότι υπάρχει ο κίνδυνος να δημιουργηθεί πρόβλημα από το συντηρητικό.

Κορτικοστεροειδή

Τα κορτικοστεροειδή είναι τα πιο αποτελεσματικά φάρμακα για την ήπια και σοβαρή αλλεργική ρινίτιδα, ιδιαίτερα όταν τα συμπτώματα είναι επίμονα και περιλαμβάνουν τη συμφόρηση της ρινικής κοιλότητας. Μειώνουν τη φλεγμονή των τοιχωμάτων της μύτης και καταπολεμούν αποτελεσματικά όλα τα συμπτώματα. Για λόγους που δεν έχουν γίνει πλήρως κατανοητοί, ο ψεκασμός αυτών των φαρμάκων μέσα στη μύτη συμβάλλει και στην ανακούφιση από την αλλεργική επιπεφυκίτιδα. Τα ρινικά σπρέι πρέπει να χρησιμοποιούνται τακτικά σε καθημερινή βάση. Τα κορτικοστεροειδή μπορεί να χορηγηθούν υπό τη μορφή δισκίων που ενεργούν γρήγορα και πολύ αποτελεσματικά και μπορεί να χρησιμοποιηθούν για μία περίοδο περίπου 14 ημερών. Σας απαλλάσσουν πλήρως από τα συμπτώματα και είναι ιδανικά για συγκεκριμένες περιόδους που χρειάζεται να είστε σε άψογη φόρμα -εν όψει, για παράδειγμα, κάποιων κρίσιμων εξετάσεων ή ενός γάμου. Oι ενέσεις κορτικοστεροειδών μακροχρόνιας δράσης δεν συνιστώνται λόγω των ανεπιθύμητων ενεργειών τους.

Απευαισθητοποίηση

Η απευαισθητοποίηση ή ανοσοθεραπεία με έγχυση συγκεκριμένων αλλεργιογόνων συνίσταται στην υποδόρια έγχυση αυξανόμενης ποσότητας καθαρού διαλύματος γύρης ανθέων έως ότου μειωθεί η ευαισθησία σας στο αλλεργιογόνο. Προκειμένου να επωφεληθείτε πλήρως από τη θεραπεία, πρέπει να κάνετε ενέσεις με την ανώτατη δόση κάθε μήνα για μια περίοδο 2-3 ετών. Η θεραπεία αυτή μπορεί να είναι πολύ αποτελεσματική στη σοβαρή αλλεργική ρινίτιδα που δεν έχει ανταποκριθεί στην αγωγή με αντιφλεγμονώδη. Λόγω των κινδύνων σοβαρών αντιδράσεων, που μπορεί να περιλαμβάνουν ακόμα και την κατάρρευση (αναφυλαξία), οι ενέσεις μπορεί να γίνονται μόνο σε εξειδικευμένες κλινικές, όπου υπάρχει πλήρης δυνατότητα ανάνηψης. Oι ασθενείς που υποβάλλονται σε αυτή τη θεραπεία πρέπει να παρακολουθούνται προσεκτικά για 60 λεπτά ύστερα από κάθε ένεση.

Οι στόχοι της αγωγής
Σε ό,τι αφορά τους στόχους της φαρμακευτικής αγωγής για την αλλεργική ρινίτιδα, το Βρετανικό Ίδρυμα για τις Αλλεργίες έχει κυκλοφορήσει τον ακόλουθο ενδεικτικό κατάλογο:

  • Το ιδεώδες είναι να απαλλάσσει τους πάσχοντες από τους περιορισμούς που προκαλεί η αλλεργική ρινίτιδα ώστε να μπορούν να συνεχίζουν απερίσπαστοι την εργασία ή το σχολείο τους και να απολαμβάνουν την άνοιξη και το καλοκαίρι.
  • Η αγωγή πρέπει να αποσκοπεί στη μείωση των συμπτωμάτων της αλλεργικής ρινίτιδας, περιλαμβανομένων του φτερνίσματος, της καταρροής, της συμφόρησης της ρινικής κοιλότητας και της δακρύρροιας.
  • Στις μέτριες και σοβαρές περιπτώσεις, η αγωγή πρέπει να στοχεύει στην υποκείμενη φλεγμονή.
  • Oι ανεπιθύμητες ενέργειες των φαρμάκων δεν πρέπει να επηρεάζουν ή να περιορίζουν τις καθημερινές δραστηριότητες ή την ποιότητα της ζωής των πασχόντων.
  • Η αγωγή για την αλλεργική ρινίτιδα δεν πρέπει να επηρεάζει την ικανότητα του πάσχοντος να οδηγεί ή να χειρίζεται μηχανήματα.
  • Η δοσολογία πρέπει να είναι απλή ώστε να μπορούν οι πάσχοντες να ακολουθούν τη θεραπεία.
  • Δεν πρέπει να υπάρχουν αλληλεπιδράσεις με οποιαδήποτε άλλα φάρμακα που λαμβάνει ο πάσχων.

health.in.gr